20.
Phiên tòa chính thức bắt đầu.
Liễu Tiểu Nhã ngồi ở đó, mặc một chiếc váy giản dị, gương mặt tái nhợt, hai bàn tay siết chặt đặt trên đùi.Cô khẽ cúi đầu, hàng mi rủ xuống, cả người toát lên vẻ mong manh dễ vỡ như vừa trải qua một cơn chấn động.
Cô diễn tròn vai một nạn nhân — từng chi tiết đều hoàn hảo đến mức khó bới móc, nhưng chính sự “hoàn hảo” ấy lại quá mức tiêu chuẩn, giống hệt một bức tranh được sao chép tỉ mỉ.
Công tố viên đứng dậy, người đàn ông ngoài bốn mươi, gương mặt nghiêm lạnh. Từng cử chỉ của ông ta đều vững vàng, quyền uy lan tỏa khắp không gian.Ánh mắt ông ta chậm rãi lướt qua từng bồi thẩm viên, như đang đối thoại thầm lặng với mỗi người.
“Kính thưa ngài thẩm phán, thưa toàn thể các vị bồi thẩm,”Giọng ông vang dội, rành mạch, dội khắp khán phòng lặng ngắt.
“Hôm nay, chúng ta có mặt ở đây để xét xử một vụ án đau lòng. Một vụ án về sự phản bội niềm tin, sự lạm dụng quyền lực, và về những tổn thương không bao giờ phai mờ mà một thiếu nữ đã phải gánh chịu.”
Công tố viên:“Thưa quý toà, ngoài chứng cứ khoa học và lời khai nhất quán của nạn nhân, chúng tôi còn ba luận điểm then chốt.
Một là về động cơ. Giữa bị cáo và nạn nhân từ lâu đã tồn tại mâu thuẫn trong chuyện quản lý, giáo dục. Những căng thẳng này chính là mầm mống cho hành vi phạm tội.
Hai là về thời cơ. Vào đêm xảy ra vụ việc, mẹ của nạn nhân không có mặt ở nhà. Điều này đã tạo điều kiện thuận lợi để bị cáo hành động.
Ba là về hành vi sau sự việc. Chúng tôi có nhân chứng và chứng cứ chứng minh: ngay trong đêm đó, bị cáo liên tục giặt rửa quần áo giữa đêm khuya, thậm chí kéo dài hàng giờ. Đây là hành vi tiêu huỷ chứng cứ điển hình, càng chứng tỏ sự dối trá và tội lỗi của ông ta.”
Ông ta ngừng lại, rồi dồn giọng kết luận:
“Thưa quý toà, thưa các vị hội thẩm. Toàn bộ chứng cứ vẽ nên một bức tranh thống nhất và tàn nhẫn: một người cha dượng đã biến nơi ở – lẽ ra là mái ấm an toàn nhất – thành địa ngục đối với một cô bé mới mười sáu tuổi. Đây không chỉ là tội ác pháp luật cần trừng trị, mà còn là vết thương xã hội không thể làm ngơ.”
“Đặc biệt quan trọng, chứng cứ sẽ cho thấy: ngay sau khi vụ việc xảy ra, nạn nhân đã khóc lóc kể lại với mẹ và bạn thân. Những lời kể ban đầu đó hoàn toàn trùng khớp với bản lời khai chính thức sau này trước cơ quan điều tra. Điều này đủ để chứng minh độ tin cậy cao của lời khai nạn nhân.
Thứ ba, về động cơ và cơ hội gây án.Chứng cứ sẽ chỉ ra rằng giữa bị cáo và nạn nhân tồn tại mâu thuẫn lâu dài liên quan đến việc quản lý, kỷ luật. Đây chính là cơ sở hình thành động cơ phạm tội.
Chứng cứ cũng đồng thời cho thấy: vào đêm xảy ra vụ việc, mẹ của nạn nhân không có mặt tại nhà. Điều đó tạo ra một cơ hội hoàn hảo cho bị cáo thực hiện hành vi phạm tội.
Và quan trọng nhất, sau sự việc, bị cáo đã có hàng loạt hành vi bất thường: nhiều lần giặt rửa quần áo trong đêm khuya, thậm chí kéo dài hàng giờ. Đây là dấu hiệu rõ ràng cho thấy sự che giấu và tiêu huỷ chứng cứ.”
“Bên công tố sẽ chứng minh rằng, cách giải thích hợp lý duy nhất cho hành vi đó chính là nỗ lực tiêu hủy những dấu vết sinh học có thể liên quan đến hiện trường vụ án. Điều này cho thấy rõ ràng bị cáo ý thức được tính chất phạm pháp trong hành động của mình và đã cố tình tìm cách né tránh sự trừng phạt của pháp luật.”
Giọng ông vang lên đầy bi phẫn, dâng cao thành một làn sóng dữ dội:“Thưa các vị trong Hội đồng xét xử, điều đau lòng nhất của vụ án này là: cho đến hôm nay, bị cáo vẫn kiên quyết chối tội. Ông ta không chỉ phản bội niềm tin mà gia đình đã dành cho, không chỉ gây tổn hại cho một đứa trẻ vô tội, mà giờ đây còn tìm cách lợi dụng chính hệ thống tư pháp để thoát khỏi sự trừng phạt mà ông ta đáng phải nhận.”
Ông tiến về phía vành móng ngựa, dừng lại, nhìn thẳng vào bị cáo với ánh mắt sắc bén, rồi quay lại đối diện bồi thẩm đoàn:“Bị cáo có thể đưa ra muôn vàn lý lẽ, tìm cách bôi nhọ nạn nhân hay phủ nhận giá trị của khoa học. Nhưng xin các vị hãy ghi nhớ một câu hỏi then chốt: tại sao tinh dịch của ông ta lại xuất hiện trên đồ lót của nạn nhân?”
“Trừ việc hiếp dâm, còn có lời giải thích hợp lý nào khác hay không?”
Ông kết thúc phần trình bày, giọng nói càng lúc càng kiên định:“Pháp luật yêu cầu chúng ta phải dựa trên chứng cứ. Và trong vụ án này, tất cả chứng cứ—từ khoa học cho đến nhân chứng—đều chỉ về một hướng duy nhất, một kết luận không thể chối cãi: bị cáo Vương Lượng, phạm tội hiếp dâm.”
“Tôi xin phép nhấn mạnh điều này ngay từ đầu: trách nhiệm của tôi ở đây không phải là thách thức quyền uy của hệ thống tư pháp, cũng không phải phủ nhận tính hợp lý của bản án sơ thẩm khi tòa căn cứ vào những chứng cứ được trình ra lúc đó.
Điều tôi làm hôm nay, chỉ có một mục đích duy nhất: đem đến cho quý tòa và các vị trong Hội đồng xét xử một bức tranh toàn diện và đầy đủ hơn về sự thật.”
Tôi dừng lại một chút, quét ánh mắt qua hàng ghế bồi thẩm đoàn.“Vì công lý không chỉ là trừng phạt cái ác, công lý còn phải đứng trên nền tảng sự thật. Nếu sự thật chưa đủ rõ ràng, thì bất kỳ phán quyết nào, dù mang danh nghĩa bảo vệ, cũng có thể trở thành một sự hủy diệt sai lầm.”
Trong không khí nặng nề, lời nói của tôi vang lên bình tĩnh, từng chữ như gõ nhịp vào sự căng thẳng trong căn phòng xử án.
Tôi dừng lại vài giây, để cho sức nặng của lời mở đầu lắng xuống trong không khí căng thẳng.Tôi thấy một bồi thẩm viên khẽ nhíu mày, người khác lại điều chỉnh tư thế ngồi, như để lắng nghe kỹ hơn.
“Tôi tin tưởng rằng, hệ thống tư pháp là thành quả quý giá nhất mà chúng ta dựng nên để đi tìm công lý. Tôi tôn trọng quy trình của nó, và kính sợ quyền uy của nó. Bản án sơ thẩm được đưa ra dựa trên chuỗi chứng cứ và lời khai có mặt tại thời điểm đó. Ở góc nhìn giới hạn ấy, kết luận của tòa hoàn toàn có sự tự khép kín về mặt logic.”
Ngón tay công tố viên khẽ gõ xuống mặt bàn – đó là lần đầu tiên từ đầu phiên ông ta bộc lộ một phản ứng nhỏ như vậy.
“Nhưng,” – giọng tôi trầm xuống rồi bỗng dồn lực, vững chãi như một nhát búa nện thẳng vào sự im lặng, – “suốt hai mươi năm hành nghề, tôi học được một điều quan trọng nhất: sức sống của pháp luật không chỉ nằm ở quyền uy, mà nằm ở khả năng không ngừng tìm kiếm sự thật và sửa chữa sai lầm. Chính vì thế, thủ tục kháng cáo mới tồn tại.”
Giọng tôi nâng cao, mang theo một luồng khí thế không thể chối bỏ.Ở hàng ghế bị hại, đôi vai của Lý Tiểu Nhã khẽ run lên, như bị chấn động bởi sức mạnh bất ngờ ấy.Công tố viên phía đối diện hơi nghiêng người về phía trước, sự tự tin tuyệt đối ban đầu đã nhạt đi, thay vào đó là một cái nhìn thận trọng.
“Khi những bằng chứng và sự thật mới xuất hiện – đủ lớn, đủ mạnh để làm lung lay nhận thức cũ – thì luật pháp trao cho chúng ta một cánh cửa quý giá. Cánh cửa ấy chính là kháng cáo. Nó cho phép chúng ta nhìn lại phán quyết trước đó, để đảm bảo rằng nền móng cuối cùng của bản án là một sự thật hoàn chỉnh và không thể bị lay chuyển.”
“Tôi, với tư cách một luật sư, những gì tôi làm hôm nay hoàn toàn xuất phát từ quyền và nghĩa vụ mà pháp luật trao cho tôi. Tôi không hề thách thức trật tự, tôi chỉ tha thiết mong hội đồng xét xử, sau khi cân nhắc những chứng cứ và góc nhìn mới, hãy xem xét lại toàn cảnh vụ án này.”
Giọng tôi bình thản, nhưng từng chữ rơi xuống đều mang theo sức nặng không thể lay chuyển.Tôi thấy ánh mắt thẩm phán dừng lại trên gương mặt mình vài giây, mang theo sự trầm ngâm khó đoán.
“Mục đích duy nhất của tôi, cũng giống như phía công tố, là đi tìm sự thật cuối cùng của vụ án này. Bởi tôi tin rằng: chỉ có sự thật mới là cách bảo vệ tốt nhất cho sự tôn nghiêm của pháp luật, và cũng là trách nhiệm lớn nhất đối với tất cả những người liên quan – bao gồm cả nạn nhân trong vụ án này.”
“Tôi xin hết. Cảm ơn hội đồng xét xử.”
Tôi cúi đầu thật nhẹ, không nhìn bất kỳ ai, rồi bình thản quay về chỗ ngồi.Sau lưng, những ánh mắt vẫn nóng rực, xoáy thẳng vào tôi, nhưng tôi biết: hòn đá đầu tiên đã ném xuống, mặt hồ tĩnh lặng đã bị xé toang.
21.
Tôi đứng thẳng người, hướng về phía vành đai thẩm phán:“Thưa hội đồng xét xử, phía chúng tôi đề nghị triệu tập nhân chứng đầu tiên: Lưu Vân.”
Cô gái nhỏ nhắn bước lên bục khai, dáng vẻ rụt rè, hai tay siết chặt.
Tôi không vòng vo, đi thẳng vào vấn đề:“Lưu Vân, trước khi sự việc xảy ra, Tiểu Nhã có từng tâm sự với em một bí mật không?”
“…Có. Cô ấy và thầy dạy múa Trương Dương…”
“Quan hệ của họ tiến triển đến mức nào?”
Cô lí nhí, giọng run run:“Họ đã… quan hệ. Thậm chí Tiểu Nhã còn từng mang thai và phá bỏ cho thầy ấy…”
Tôi tiếp tục dồn dập:“Sau khi điện thoại của cô ấy bị đập, phản ứng của Tiểu Nhã như thế nào?”
“Cô ấy điên lên, vừa khóc vừa gào: ‘Tao nhất định sẽ bắt ông ta phải trả giá! Tao sẽ khiến ông ta hối hận!’”
Tôi gằn nhẹ giọng:“Cô ấy có nói rõ sẽ làm cách nào để ‘bắt ông ta trả giá’ không?”
Lưu Vân do dự, môi run bần bật. Tôi hạ giọng, dịu dàng thúc giục:“Em cứ nói thật, không ai trách em cả.”
“…Cô ấy bảo: ‘Dù sao đứa con cũng đã bỏ, chẳng còn chứng cứ gì nữa! Tao cứ nói là do ông ta làm!’”
Luật sư công tố bật dậy, giọng gay gắt:“Phản đối, thưa hội đồng! Đây là lời khai gián tiếp, không thể làm chứng cứ!”
Thẩm phán gõ búa, giọng nghiêm nghị:“Phản đối có hiệu lực. Yêu cầu bồi thẩm đoàn bỏ qua phần nhân chứng vừa nhắc đến ‘cô ấy nói’.”
Luật sư công tố đứng bật dậy, bước thẳng đến bục nhân chứng, giọng sắc bén:“Cô Lưu Vân, cô nói chính ‘người bạn thân nhất’ của mình từng bảo sẽ vu khống cha dượng, đúng không?”
“…Đúng.”
Anh ta đập mạnh tay lên bàn, truy vấn dồn dập:“Nhưng sau khi sự việc xảy ra, cho đến tận hôm nay, cô chưa từng nói với cảnh sát, với công tố, hay bất kỳ cơ quan tư pháp nào về cái gọi là ‘âm mưu’ này, đúng không?”
“…Tôi… tôi sợ…”