11.
Vì chủ đề này quá hot, ban tổ chức quyết định phát sóng trực tiếp buổi hòa giải.
Con gái cầm micro, hướng về khán giả cả nước, giọng nghẹn lại:“Con biết mình đã lỡ lời, từng nói ra những câu làm mẹ đau lòng. Con xin lỗi. Con chỉ mong mẹ có thể trở lại như trước kia… Con thật sự rất nhớ mẹ.”
Con trai cũng thở dài, tiếp lời:“Bao năm qua, mẹ đã vất vả quá nhiều. Là con trai, con chưa từng thực sự đồng cảm hết được những khổ cực của mẹ, cũng không hiểu vì sao mẹ lại thương chị nhiều hơn. Bây giờ con hiểu rồi, mẹ là phụ nữ, thương con gái hơn cũng là bình thường. Con không nên so đo với chị, để mẹ phải khó xử. Con không cần gì nhiều, chỉ mong mẹ quay về, cho con cơ hội được báo hiếu.”
Hai đứa rưng rưng nước mắt, tha thiết gọi tôi:“Mẹ ơi, về đi… Chúng con không thể sống thiếu mẹ.”
Người dẫn chương trình lập tức chen vào để đẩy cảm xúc:“Giữa cha mẹ và con cái, có chút khoảng cách cũng là bình thường thôi. Người ta vẫn nói: có con rồi mới hiểu lòng cha mẹ. Khi chưa trải qua, họ chưa thể hiểu hết sự vất vả ấy. Nhưng thử hỏi, có bậc cha mẹ nào lại thật sự giận con mình chỉ vì những lỗi lầm nhất thời? Tôi tin cô Lâm đây cũng chỉ vì quá tức giận nên mới bán nhà bỏ đi. Giờ khi các con đã nhận ra lỗi, chắc chắn cô sẽ không nỡ để bụng nữa.”
MC mỉm cười, khẳng định:“Tôi tin buổi hòa giải hôm nay chắc chắn sẽ kết thúc viên mãn. Đúng không, chị Lâm?”
Tôi cầm micro, khẽ ho hai tiếng rồi nói chậm rãi:“Thật ra, hôm nay tôi đến đây, chủ yếu là muốn tính toán rõ ràng chuyện tài sản thừa kế mà các con nhắc tới.”
“Từ năm chồng tôi qua đời, trong tay ngoài căn nhà gần 200 mét vuông ra, trong nhà chỉ còn lại 738 đồng tiền mặt. Tang lễ của anh ấy khi đó đều do bạn bè, đồng nghiệp gom góp giúp đỡ mới lo xong.”
“Về sau, bên tài xế gây tai nạn bồi thường, công ty gửi tiền hỗ trợ, rồi bạn bè họ hàng phúng điếu… trừ chi phí lo đám tang, mua hũ tro cốt, mua phần mộ, số tiền thực tế còn dư lại là 132.573 đồng.”
“Tại thời điểm đó, bố mẹ chồng tôi vẫn còn sống. Theo tình, theo lý, theo luật, họ cũng phải được chia một phần.”
“Hồi ấy, giá nhà khoảng 2.000 một mét vuông, cả căn nhà 200m² định giá chừng 400.000. Trong đó, một nửa là phần của tôi, còn lại 200.000 mới tính là di sản của chồng. Cộng thêm số tiền bồi thường kia, tổng cộng khoảng 335.000. Chia đều thành 5 phần, gồm vợ, cha, mẹ, con gái và con trai – mỗi người một phần.”
“Như vậy, bố mẹ chồng được hưởng hai phần, hơn 130.000. Vì thế tôi đã đưa toàn bộ tiền mặt trong nhà cho họ, để giữ lại căn nhà mà ba mẹ con tôi có chỗ ở.”
“Còn lại, theo lý thì con gái và con trai, mỗi đứa nên được thừa kế 66.000. Nhưng trên thực tế, số tiền đó đã được dùng toàn bộ để nuôi hai đứa khôn lớn.”
“Tôi ở vậy nuôi con suốt 13 năm, chỉ riêng các khoản học hành cũng đã vượt xa con số đó. Nào là tiền tài liệu, đồng phục, phí trải nghiệm xã hội, bảo hiểm, học thêm từ bậc tiểu học tới trung học. Lên cấp ba lại thêm học phí, sách vở, ký túc. Đến đại học thì còn học phí, ký túc, tiền đi lại, tiền sinh hoạt. Những khoản này đều có thể kiểm chứng rõ ràng – riêng con gái tốn hơn 200.000, còn con trai tuy ít hơn một năm đại học, tổng cộng cũng trên 180.000.”
“Còn chuyện con trai tôi hồi tuổi nổi loạn, lén lấy xe máy ra đường rồi bị tai nạn, một ca phẫu thuật khi đó cũng ngốn gần hai chục triệu.”
“Còn những khoản sinh hoạt hằng ngày, ăn uống, thuốc men, đau đầu cảm sốt… mười mấy năm qua ai mà tính hết nổi?”
“Tóm lại, trong suốt hơn mười năm, 95% số tiền tôi kiếm ra đều dồn hết vào cho chúng.”
“Chỉ cần chúng về nhà, tôi mới bày biện cả mâm cơm tươm tất. Còn nếu không, một cây cải thảo cũng đủ làm bữa cho tôi.”
“Quần áo, giày dép của chúng, bốn mùa đều thay mới. Còn tôi, hơn mười năm trời chưa từng mua một bộ quần áo mới, quần soóc toàn chắp vá chằng chịt.”
“Đúng, có người sẽ nói bây giờ nhà đất tăng giá, căn nhà ấy có giá trị, không thể lấy giá ngày xưa mà tính. Nhưng chẳng lẽ nhà cửa không cần sửa sang bảo dưỡng, không phải đóng phí hằng năm sao? Còn số tiền tôi bỏ ra ngày trước nuôi chúng lớn, chăm lo cho ông bà nội chúng – số tiền ấy không lẽ không có giá trị?”
“Đã muốn tính thì chúng ta tính cho rành mạch. Tôi đề nghị chương trình mời hẳn chuyên gia kế toán đến đây, tính từng đồng từng cắc, cho trắng đen rõ ràng. Tính xong rồi, tôi tuyên bố: đoạn tuyệt máu mủ, từ nay coi như không còn quan hệ mẹ con, ai sống đường nấy, chết cũng không liên quan gì nhau.”
12.
Khán giả ở trường quay xì xào bàn tán, có người còn nghi ngờ:“Sao bà ấy nhớ rõ từng khoản thế nhỉ? Chẳng lẽ ngay từ đầu đã ghi sổ nợ nần, chờ con lớn rồi lôi ra tính toán, hút máu con cái?”
Tôi cầm micro, bình thản đáp:“Tôi vừa nói đều có chứng từ rõ ràng. Năm đó phân chia di sản với bố mẹ chồng, có văn bản ghi trắng đen. Tiền học phí đại học cũng có chuyển khoản ghi lại đầy đủ. Còn những khoản lặt vặt không đếm xuể, các người có dám tính không?”
“Tôi nói thẳng: nếu tôi nợ các con, hôm nay tôi trả. Nhưng nếu chính các con nợ ngược lại tôi, các con có tiền mà hoàn trả không?”
Con gái hơi chột dạ, lí nhí:“Mẹ, chẳng ai muốn tính toán với mẹ, nhưng mẹ giờ ngay cả học phí cũng không đóng cho bọn con, chẳng lẽ bọn con nghỉ học à?”
Tôi nhún vai, giọng dửng dưng:“Các người có thể xin học bổng, xin vay sinh viên. Đợi sau này tốt nghiệp, đi làm có tiền rồi, tự mà trả.”
Con trai gấp gáp cãi lại:“Mẹ! Ai đời cha mẹ còn sống sờ sờ mà lại bắt con cái vay nợ đi học? Mẹ rốt cuộc bị sao vậy?”
Người dẫn chương trình thấy không khí trở nên căng thẳng, vội vàng đổi giọng hỏi:“Chị Lâm, tôi hiểu một mình chị nuôi dạy hai đứa con khôn lớn là chuyện không hề dễ dàng. Tôi tin chị cũng thương con. Nhưng rốt cuộc đã có chuyện gì, khiến chị thay đổi đến mức quyết liệt như vậy? Dù sao hai đứa cũng chưa bước chân hẳn vào xã hội, nhìn chúng ngơ ngác thế này thật sự rất đáng thương. Chị có thể nói rõ lý do cho khán giả được không? Dù gì, tình cảm cha mẹ - con cái, chẳng lẽ chỉ có thể gói gọn trong chữ ‘nghĩa vụ’ thôi sao?”
Tôi không còn kiên nhẫn để dây dưa, nhưng đã muốn một lý do, tôi sẽ cho họ.
Tôi nhìn thẳng vào hai đứa, nói rõ từng chữ:“Giờ mẹ hỏi ba câu. Nếu các con trả lời khiến mẹ hài lòng, mẹ sẽ quay lại làm người mẹ mà các con mong muốn.”
“Câu thứ nhất: giả sử bây giờ mẹ đang nợ 1,8 tỷ, các con còn muốn nhận mẹ là mẹ không?”
Hai đứa cứng họng ngay tại chỗ. Rõ ràng lúc đầu định buột miệng nói “muốn”, nhưng đến khi lời ra khỏi môi lại nghẹn ngược trở vào.
MC vội cứu vãn không khí:“Câu hỏi này… thật ra với các bạn trẻ, đúng là hơi vượt quá sức chịu đựng.”
Tôi gật đầu, rồi tiếp:“Được, câu thứ hai: nếu mẹ liệt giường, cần người tắm rửa, bưng bô, thay đồ… vậy trong hai đứa, ai sẽ làm?”
Con gái im thin thít. Con trai chần chừ, nói nhỏ:“Con nghĩ chắc chị làm thì hợp hơn… dù gì nam nữ cũng phải có khoảng cách. Nhưng… con có thể phụ tiền.”
Con gái lập tức cắt ngang, giọng gắt gỏng:“Tại sao lại là tôi? Lúc nhỏ, mẹ tắm cho cậu, lau chùi từng tí một, sao cậu không nói ‘nam nữ có khác biệt’? Giờ thì viện cớ à? Cậu nghĩ ba chết rồi, không còn ai để ngại nữa đúng không? Con trai và người già khác giới thì khác gì?”
Con trai đỏ mặt tía tai, như vừa tưởng tượng ra cảnh phải bưng bô tắm rửa liền thấy buồn nôn:“Chẳng lẽ sinh con gái là để tôi làm mấy việc đó chắc?”
Con gái cũng gào lên:“Anh đừng có quá đáng!”
Người dẫn chương trình đã bắt đầu mất kiểm soát buổi ghi hình. Tôi giơ tay ra hiệu:“Được rồi. Giờ đến câu hỏi thứ ba.”
“Giả sử mẹ có 2 tỷ, sau khi mẹ chết, mỗi đứa sẽ được 1 tỷ. Bây giờ mẹ đang nằm trên bàn phẫu thuật. Các con sẽ dùng 2 tỷ đó cứu mạng mẹ hay chọn để mẹ chết?”
Vừa dứt lời, hai đứa lặng thinh, không thốt nổi một câu.
Cả trường quay như đông cứng lại. Có người ghé tai nói nhỏ với MC, sắc mặt anh ta sa sầm, vội vàng lên tiếng chữa cháy:“Các con dù sao cũng còn trẻ. Những câu hỏi này là phép thử nhân tính – mà điều khó nhất trên đời này chính là thử thách nhân tính.”