03
Phòng hoà giải ở đồn công an, ánh đèn trắng sáng đến chói mắt.
Không khí ngập mùi thuốc sát trùng pha lẫn mùi giấy tờ cũ kỹ.
Trên đường đến đây, mẹ tôi đã khóc lóc không ngừng. Đến nơi, bà lại càng dốc toàn bộ kỹ năng diễn xuất, bộc lộ đến mức cao trào.
Bà ngồi đối diện tôi, vừa chảy nước mắt vừa sụt sịt tố cáo:
“Cảnh sát ơi, mấy anh không biết con gái tôi nó tàn nhẫn đến mức nào đâu! Tôi cực khổ nuôi nó lớn, cho nó học đại học, bây giờ nó thành đạt rồi, làm nhân viên văn phòng ở thành phố, liền coi thường con mẹ già quê mùa này!”
“Tôi bón cơm, thay tã, nuôi nấng nó từng ngày — dễ dàng gì! Giờ tôi chỉ dạy dỗ thằng cháu ngoại một chút mà nó kéo tôi đến tận đồn công an! Số tôi sao mà khổ thế này trời ơi…”
Bà vừa đấm ngực vừa khóc gào thảm thiết, như thể tôi là tội phạm tày trời giết người phóng hỏa.
Anh trai tôi – Lâm Cường – ngồi cạnh bà, vừa vỗ lưng “an ủi”, vừa trừng mắt mắng tôi bằng ánh nhìn như muốn ăn tươi nuốt sống:
“Lâm Vãn, đủ rồi đấy! Mẹ đã lớn tuổi, lại yếu bệnh, sao em cứ phải hành bà đến mức này? Không phải chỉ là chuyện con nít đánh nhau sao? Em cần gì phải làm quá lên thế?”
Chị dâu tôi – Lý Mai – thì đứng bên cạnh, liên tục rót nước cho cảnh sát hoà giải, mặt mày nịnh bợ:
“Cảnh sát ơi, mẹ chồng tôi tính nóng miệng vậy thôi chứ tâm lại mềm, chỉ là nói nặng chứ không ác. Còn Vãn Vãn chắc cũng nhất thời xúc động, mong anh nói giúp vài câu. Người một nhà, có gì không thể ngồi lại nói chuyện được chứ…”
Ba người họ, người diễn vai “người mẹ đáng thương”, người làm “người anh tận tình”, người làm “người hoà giải thiện chí”, phối hợp nhịp nhàng như một vở kịch được dàn dựng sẵn.
Tôi vẫn im lặng.
Chỉ yên tĩnh ngồi đó, để họ tự do “biểu diễn” — như thể đang xem một vở hề chẳng liên quan đến mình.
Chu Nghiêm ngồi bên tôi, luôn nắm chặt tay tôi, im lặng truyền đến sự ủng hộ vững chãi.
An An đã được anh dỗ sang phòng nghỉ bên cạnh, có một nữ cảnh sát túc trực chăm sóc.
Đợi đến khi ba người họ gào than mỏi miệng, khản giọng, vị cảnh sát hoà giải mới ho nhẹ một tiếng, rồi quay sang tôi:
“Chị này, cô xem… mẹ cô cũng nhận ra hành vi có hơi quá rồi. Dù sao cũng là người trong nhà, cúi đầu ngẩng mặt đều gặp. Hay là, để bà ấy xin lỗi cô và cháu một tiếng, cho qua chuyện nhé?”
Nghe đến đó, mẹ tôi lập tức ngừng khóc.
Ánh mắt bà loé lên sự đắc ý.
Bà vẫn nghĩ tôi là con bé Lâm Vãn năm xưa, dễ dàng bị hai chữ “hiếu đạo” trói buộc.
Tôi cuối cùng cũng ngẩng đầu, nhìn thẳng vào mắt vị cảnh sát.
Sau đó, tôi lấy ra từ túi một tập hồ sơ dày được kẹp chỉnh tề, đặt nhẹ nhàng lên mặt bàn.
“Bộp.”
Một tiếng vang khẽ, nhưng khiến sắc mặt của ba người đối diện đều cứng lại.
“Thưa anh,” – tôi bình tĩnh lên tiếng – “Hoà giải thì được. Nhưng tôi không chấp nhận lời xin lỗi suông.”
Tôi đẩy tập hồ sơ về phía cảnh sát:
“Trong này là toàn bộ giao dịch chuyển khoản của tôi trong mười năm qua gửi cho mẹ tôi – bà Trương Quế Phân – tổng cộng 347.000 tệ.
Chưa kể trang sức vàng bạc, thực phẩm chức năng, quần áo tôi mua cho bà.”
“Tài liệu phía sau là bằng chứng tôi ‘tự nguyện’ chuyển 200.000 tệ tiền đặt cọc mua nhà cho anh trai tôi – Lâm Cường – ba năm trước.
Khi đó mẹ tôi nói, nếu tôi không đưa tiền, bà sẽ treo cổ chết ngay trước cửa nhà tôi.”
“Còn đây là 50.000 tệ tôi ‘tự nguyện’ góp khi anh tôi mua xe. Lý do? Vì anh ấy là anh ruột tôi, tôi là em gái, tôi phải giúp.”
Giọng tôi đều đều, không chút cảm xúc, như đang đọc một báo cáo hành chính không liên quan đến mình.
Nhưng mỗi lời nói ra, đều như một tảng đá rơi nặng nề trong phòng hoà giải.
Sắc mặt mẹ tôi từ trắng bệch chuyển sang tím tái.
Anh tôi và chị dâu đỏ bừng cả mặt, ánh mắt lảng tránh, không dám nhìn tôi.
Cảnh sát hoà giải sững sờ.
Anh ta mở hồ sơ ra xem từng trang, càng đọc, sắc mặt càng nghiêm lại.
Có lẽ anh ta nghĩ đây chỉ là một vụ xung đột gia đình đơn giản, đâu ngờ phía sau lại là cả một chuỗi bóc lột tài chính trắng trợn và kéo dài như vậy.
Tôi nói tiếp, mắt không rời đám người đã hoàn toàn á khẩu đối diện:
“Tôi không đến đây để tính toán chuyện tình thân — vì giữa chúng ta, đã không còn gì để tính nữa.”
“Hôm nay tôi đến đây, là để tính toán chuyện pháp luật và tiền bạc.”
“Tôi đưa ra ba điều kiện hoà giải. Nếu đồng ý, tôi sẽ lập tức rút đơn tố cáo.
Không đồng ý — mọi việc xử lý theo pháp luật.”
Tôi giơ một ngón tay lên:
“Thứ nhất, bà Trương Quế Phân phải đăng lời xin lỗi công khai bằng văn bản trong nhóm chat gia đình có đầy đủ các họ hàng. Nội dung là về việc hôm nay bà đã vô cớ đánh cháu ngoại – An An – và xuyên tạc trắng đen. Nội dung xin lỗi sẽ do tôi duyệt.”
Tôi giơ tiếp ngón tay thứ hai:
“Thứ hai, bồi thường toàn bộ chi phí khám chữa bệnh, chi phí giám định và khoản tổn thất tinh thần cho con tôi – tổng cộng 20.000 tệ. Không được thiếu một đồng.”
Tôi giơ ngón tay thứ ba, chỉ thẳng vào anh trai – Lâm Cường:
“Thứ ba, anh Lâm Cường và chị Lý Mai, lập tức hoàn trả cho tôi 200.000 tệ tôi đã ứng trước để các người mua nhà lúc kết hôn.
Ngay từ đầu tôi đã nói rõ — đó là tiền cho mượn. Bây giờ, tôi muốn lấy lại.”
Lời tôi vừa dứt, cả phòng hoà giải rơi vào một sự im lặng chết chóc.
Vài giây sau, mẹ tôi là người đầu tiên bùng nổ:
“Mày điên rồi! Lâm Vãn, mày bị điên thật rồi đúng không?! Tao là mẹ mày đấy! Mày đòi tiền tao? Nó là anh mày, mày đưa tiền là chuyện đương nhiên! Bây giờ còn đòi lại? Mày nuốt hết đạo hiếu vào bụng rồi à?!”
Anh tôi cũng nhảy dựng lên, chỉ tay vào mặt tôi mắng:
“Lâm Vãn, giỏi lắm! Tính toán từng đồng với người nhà? Hai trăm ngàn đó, mẹ đã nói là cho tao! Từ bao giờ thành tiền mượn hả? Mày đừng ở đây ăn nói hàm hồ!”
Chị dâu Lý Mai thì hét toáng lên:
“Hai mươi ngàn tổn thất tinh thần? Sao chị không đi cướp cho rồi! Thằng bé chỉ bị đỏ mặt một chút thôi mà cũng đòi hai mươi ngàn? Mặt nó làm bằng vàng chắc?!”
Bọn họ hoàn toàn xé toạc lớp mặt nạ, phơi bày ra bản chất tham lam và trơ trẽn nhất.
Tôi bật cười lạnh, ánh mắt lạnh tanh nhìn bọn họ:
“Thấy nhiều quá hả?”
“Vậy được.”
Tôi quay sang cảnh sát, bình thản nói:
“Tôi không chấp nhận hoà giải nữa. Xin các anh lập hồ sơ khởi tố tội cố ý gây thương tích. Ai cần tạm giam thì giam, ai cần phạt thì phạt.”
Tôi làm động tác như muốn thu lại tập hồ sơ trên bàn.
“Khoan đã!”
Viên cảnh sát hoà giải vội vã giữ tay tôi lại, rồi quay sang quát lớn vào mặt gia đình tôi:
“Cả nhà bà ngồi xuống hết cho tôi! Muốn làm to chuyện nữa à?!”
Ông nghiêm giọng chỉ vào mẹ tôi:
“Trương Quế Phân, báo cáo giám định thương tích nằm đây, thương tích nhẹ là không chối cãi được! Bà không đồng ý hoà giải thì theo quy trình sẽ bị tạm giữ hành chính từ 5 đến 10 ngày, và phạt tiền! Bà lớn tuổi thế rồi, muốn vào trại giam ngồi chơi vài hôm à?!”
Rồi ông quay sang chỉ vào anh tôi:
“Còn anh, những chuyển khoản em gái anh nói đều có giấy trắng mực đen. Nếu là tặng thì thôi, nhưng nếu có yếu tố ép buộc hay lợi dụng thân tình thì bản chất đã khác rồi! Đến lúc ra toà, hai vợ chồng anh đừng mong giữ được mặt mũi!”
Lời của cảnh sát như một gáo nước lạnh dội thẳng lên đầu họ.
Mẹ tôi, anh trai tôi, chị dâu tôi – hoàn toàn chết lặng.
Họ nhìn tôi, trong mắt là sự kinh hãi, phẫn nộ… và cả sợ hãi.
Lúc này họ mới hiểu, tôi không phải đang giận dỗi, không phải đang dọa nạt.
Tôi là thật sự — muốn thanh toán.
Tôi đến đây hôm nay, là để quyết toán tất cả.
Với họ — và với quá khứ của chính mình.
04
Sức răn đe của pháp luật, hiệu quả hơn tình thân gấp bội lần.
Mẹ tôi sợ rồi.
Cả đời bà xem thể diện là thứ quan trọng nhất, chỉ cần nghĩ đến việc mình bị tạm giam vì đánh cháu ngoại, sau này làm sao ngẩng đầu lên nổi trước mặt họ hàng làng xóm — bà đã run lẩy bẩy.
Dưới áp lực từ phía công an và vài người thân trong họ hàng nghe tin vội đến, cuối cùng họ cũng đành nhượng bộ.
Hai ngày sau, vào một tối cuối tuần, mẹ tôi dẫn theo anh trai tôi Lâm Cường và chị dâu Lý Mai, tay xách nách mang đủ loại “quà cáp”, xuất hiện trước cửa nhà tôi.
Đây chẳng khác nào một bữa tiệc Hồng Môn trá hình.
Tôi mở cửa, nhìn nụ cười gượng gạo trên gương mặt cả ba người họ — còn khó coi hơn khóc — trong lòng hoàn toàn lạnh giá.
“Vãn Vãn à, bọn chị đến xin lỗi An An đây mà.”
Lý Mai tranh thủ lên tiếng trước, ra vẻ thân thiết kéo tay tôi, sự nhiệt tình ấy chẳng khác gì chúng tôi là chị em dâu thân thiết lắm vậy.
“Ôi giời, em xem em kìa, giận gì mẹ chứ? Cùng là người một nhà, hôm đó mẹ nóng nảy quá nên mới ra tay. Đừng để trong lòng làm gì.”
Vừa nói, chị ta vừa nhét hết hoa quả nhập khẩu, bánh kẹo, đồ ăn vặt vào nhà như thể sợ tôi không nhận.
Mẹ tôi thì mặt mày xám xịt, bị anh tôi đẩy vào nhà như đẩy xe bò.
Bà chẳng buồn liếc nhìn tôi lấy một cái, đi thẳng đến chỗ An An đang chơi máy tính bảng trong phòng khách, rút từ túi áo ra một phong bao lì xì, cứng nhắc nhét vào tay thằng bé.
“Cầm lấy. Ngoại sai rồi, không nên đánh con.”
Giọng bà gượng gạo như đang nghiến răng nghiến lợi, trên mặt không hề có chút ăn năn, chỉ toàn vẻ uất ức như thể mình mới là nạn nhân.
An An bị bà dọa cho co người lại, vô thức nhìn sang tôi cầu cứu.
Tôi bước tới, rút phong bao khỏi tay con, mở ra trước mặt tất cả mọi người.
Bên trong chỉ có vài tờ tiền lẻ.
Tôi bật cười.
“Mẹ à, hai mươi ngàn, mẹ định dùng vài trăm mà xong chuyện sao?”
Sắc mặt mẹ tôi lập tức chuyển sang tím ngắt:
“Đừng có quá đáng! Tao lấy đâu ra lắm tiền thế?! Tiền của tao chẳng phải đã đổ hết vào nhà, vào xe của thằng Cường rồi còn gì?!”
Câu này, ít ra còn là một lời thật lòng.
Lý Mai vội bước ra làm dịu tình hình:
“Vãn Vãn, đừng nóng mà. Vụ tiền nong, bọn chị đang xoay sở. Hôm nay chủ yếu là để xin lỗi, mẹ đích thân đến tận nơi rồi, em cho bà ấy chút thể diện đi.”
Anh tôi – Lâm Cường – cũng làu bàu:
“Tiền, bọn anh sẽ trả. Nhưng em đừng ép mẹ như vậy…”
Ép?
Năm đó các người dồn ép tôi vét sạch tiền tiết kiệm, đã từng nghĩ đến cảm giác khó khăn của tôi chưa?
Tôi không đáp, chỉ lặng lẽ nhìn ba người họ “diễn tiếp”.
Chu Nghiêm ngồi trên sofa, khoanh tay, mặt lạnh như băng, trông như ngọn núi lửa sắp phun trào.
Tôi dùng ánh mắt ngăn anh lại.