15
Tôi về nhà.
Đêm ấy, viện dưỡng lão lại gọi điện, nói các cụ rất thích bữa sáng tôi làm, hy vọng tôi thường xuyên tới.
Còn tìm thêm người đến phụ giúp tôi.
Mấy chục năm không đi làm, gần bảy mươi tuổi, tôi bỗng như vừa có một công việc mới.
Tôi dĩ nhiên đồng ý.
Hôm sau, nghe tin Trần Thanh Thanh đã rời viện dưỡng lão.
Nói là không chịu nổi những lời bàn tán, đã tìm đến Triệu Ôn Thư.
Nghe đâu, còn khăng khăng dọn đến ở cùng ông.
Tôi không để tâm thêm.
Vãn Linh đã dẫn tôi tới tòa, bắt đầu thủ tục khởi kiện ly hôn.
Cô ấy bảo tôi: đợi tòa xử ly hôn rồi chia tài sản là được, tôi dĩ nhiên cũng không bận tâm chuyện khác nữa.
Ngoài việc nấu bữa sáng, viện dưỡng lão còn sắp xếp cho tôi vài công việc nhẹ nhàng khác,
để tôi có thể ở đó cả ngày, lương bổng đãi ngộ đều rất ổn.
Mọi thứ diễn ra suôn sẻ.
Cho đến chưa đầy nửa tháng sau, khi tôi với Vãn Linh đang ăn tối ở nhà.
Triệu Ôn Thư và Triệu Thành—nhận được giấy triệu tập của tòa—lại tìm đến.
Vãn Linh đang kể với tôi rằng cô đã đăng ký lớp lái xe buổi tối,
mai tối sẽ bắt đầu học lái.
Nói đến đây, đôi mắt cô như sáng lên: “Mẹ đã từng thấy biển chưa?”
Tôi nghĩ một lát, hình như chỉ xem trên ti vi một lần.
Hồi đó cháu gái xem tivi ngoài phòng khách, nam nữ thanh niên nói chuyện yêu đương.
Nước biển xanh biếc như rửa, trên mặt biển là một dãy cối xay gió cao dài quay theo gió.
Vãn Linh cười: “Không chỉ là xem trên tivi đâu ạ.
Mẹ, đợi con lấy bằng lái xong, thuê xe hoặc mua cái xe.
Con chở mẹ đi ngắm biển, mẹ đi cùng con xem sa mạc được không?
Cả đời này, con vẫn chưa được thấy sa mạc.”
Tôi thường nghe người trẻ nói chuyện du lịch, đi khắp năm châu bốn bể.
Nhưng tôi với Vãn Linh mấy chục năm, hình như chỉ quanh quẩn ở thành phố này.
Phương xa chưa biết, luôn khiến người ta hướng về.
Trong lòng như có ngọn lửa nhỏ bùng lên từ từ, tôi không kìm được gật đầu: “Được.”
Lời vừa dứt, tiếng gõ cửa vang lên bên ngoài.
Nhìn qua mắt thần, tôi thấy Triệu Thành và Triệu Ôn Thư đứng ngoài cửa, vẻ lúng túng bất an.
16
Tôi bất giác nhíu mày.
Chợt nhận ra, giờ đây trong tôi dành cho họ chỉ còn chán ghét và phiền lòng.
Sợ tiếng gõ cửa làm phiền hàng xóm, tôi vẫn mở cửa.
Gương mặt Triệu Thành hốc hác đi không ít, thấy tôi mở cửa, hắn dè dặt:
“Mẹ, con với ba… đã đuổi Trần Thanh Thanh đi rồi.
Thật đấy, bà ta sẽ không qua lại với chúng ta nữa.”
Bao năm qua, dẫu gần như chẳng làm nên trò trống gì,
hắn lại học được cái dáng vẻ bệ vệ của Triệu Ôn Thư, quen ở trên cao nhìn xuống.
Giờ bỗng hạ mình nịnh nọt, trông buồn cười biết mấy.
Tôi không hiểu lắm: “Thế thì liên quan gì đến chúng tôi?”
Mấy chục năm trước kia, tôi quả thật từng rất để ý sự tồn tại của Trần Thanh Thanh.
Bà ta như cái xương cá mắc trong hôn nhân của tôi với Triệu Ôn Thư—
không đến mức chết người, nhưng chẳng sao gỡ ra nổi.
Nhưng bây giờ, ngay cả chồng với con trai, tôi cũng không muốn nữa.
Trần Thanh Thanh đi hay ở, qua lại với ai, còn liên quan gì tới tôi?
Mặt Triệu Thành giật giật, đưa tay ôm đầu như đau đớn:
“Đang yên đang lành, sao lại… thành ra thế này?”
Triệu Ôn Thư đứng ngoài cửa, rất lâu không nói.
Thân hình vốn thẳng tắp của ông giờ đầu hơi cúi, mắt nhìn xuống đất.
Khá lâu sau, như lấy hết can đảm, ông dè dặt tiến lại gần.
Có lẽ lần đầu tiên ông nói với tôi bằng giọng điệu ôn hòa:
“Á Vân, tôi… có thể nói chuyện riêng với bà một lát không?”
Tôi nhíu mày, trong lòng phản cảm.
Năm mươi năm hôn nhân, điều cần nói, lẽ ra đã nói xong từ lâu.
Có lẽ nhận ra thái độ của tôi, ông vội vàng thêm:
“Chỉ lần này thôi, sẽ không làm lỡ nhiều thời gian của bà.”
Tôi né ánh mắt đi, cuối cùng chọn im lặng.
Vãn Linh bước ra ngoài cửa, Triệu Thành lập tức theo sau.
Hắn cuống quýt: “Vãn Linh, em… em đợi anh, nghe anh nói đã.”
Ra đến ngoài, hắn lại dừng, quay vào dặn:
“Ba, nhất định phải nói chuyện cho tốt với mẹ.”
Cả nửa đời chưa từng được ai níu giữ, bây giờ lại bị hai cha con họ coi trọng như thế.
Tôi dọn bát đũa trên bàn,
bưng vào bồn rửa, mở vòi nước.
Triệu Ôn Thư lẽo đẽo theo sau.
Thấy tôi định rửa bát, ông lập tức niềm nở: “Á Vân, để tôi.”
Tôi bật cười không nhịn được:
“Ông á? Mấy chục năm chưa từng làm, liệu có biết làm không?”
Gương mặt ông thoáng ngượng, giọng hạ xuống:
“Biết. Vài ngày nay ở nhà, tôi với Tiểu Thành vẫn tự thu dọn.”
À, suýt quên—nhà không còn giúp việc.
Tôi bỗng thấy bực bội.
Buông bát đũa, quay lại nhìn ông lạnh lùng: “Triệu Ôn Thư, rốt cuộc ông muốn nói gì?”
17
Sắc mặt Triệu Ôn Thư hơi tái.
Ở cái tuổi này, quả thật có những lời khó mở miệng.
Ông ấp úng hồi lâu, cuối cùng cũng nói:
“Thực ra… tôi thực ra yêu bà.
Tôi với Trần Thanh Thanh, thật sự không có gì.
Chỉ là… thấy áy náy với nhà họ Trần.
Thật ra, từ trước đến nay, tôi vẫn thích bà.”
Nghe mà tôi buồn nôn.
Thể xác khó chịu, đến phản bác một chữ cũng lười.
Ông đan hai tay vào nhau, bất an, vẻ mặt đau khổ:
“Năm đó, bố của Trần Thanh Thanh vào tù vì phát ngôn không đúng.
Nhưng thực ra, những lời ấy là do bố tôi nói…”
Dẫu ghét người đàn ông trước mặt đến tận xương,
sự thật này vẫn nằm ngoài dự liệu của tôi.
Năm ấy, cha Trần bị giam mấy năm, tra tấn đến sống dở chết dở.
Sau khi ra tù, mất đôi chân, chỉ còn nửa cái mạng.
Mắt Triệu Ôn Thư đỏ lên, tay siết chặt run rẩy:
“Hồi đó bố tôi là hiệu trưởng.
Chú Trần nói, tương lai của học trò, đại nghiệp quốc gia… còn phải trông vào người như thầy.
Ông ấy muốn gánh tội thay cho bố tôi, nhưng bố tôi không chịu.
Đêm ấy chú Trần đi thẳng tới đồn công an, đến khi bố tôi tới nơi thì chú đã vào tù.
Có nói gì cũng đã muộn.”
Giọng ông nghẹn lại, đau đớn:
“Tôi với Trần Thanh Thanh, từ đầu chỉ là món nợ áy náy.
Hồi đi học, Trần Thanh Thanh theo đuổi tôi, trong trường đồn chúng tôi là người yêu.
Nhưng Á Vân, bà từng là bạn học của tôi,
bà biết rõ—tôi với Trần Thanh Thanh chưa từng yêu đương.”
Tôi không biết nên nói gì, chỉ thấy chuyện này với tôi giờ chẳng còn mấy liên quan.
Thấy ông đau đớn đến thế, hồi lâu, tôi chỉ nhạt giọng: “Vậy à.”
Nhưng việc ông khinh rẻ tôi suốt mấy chục năm là thật,
gọi là quát là sai khiến tôi là thật,
còn việc ông dốc lòng giúp đỡ Trần Thanh Thanh cũng là thật.
Còn nguyên do, nỗi khó xử trong đó—
đối với tôi mà nói, đã chẳng còn quan trọng nữa.
Triệu Ôn Thư run giọng nói tiếp:
“Anh biết, thế nào đi nữa thì những năm qua anh đều có lỗi với em.
Ngày xưa cưới em là thật lòng, nhưng về sau lại không đối xử tử tế.
Khi còn trẻ em cũng từng có công việc, từng mở tiệm quần áo.
Về sau vì chăm sóc anh, vì lo toan việc nhà.
Vì chăm sóc con trai, chăm sóc cháu, em đã từ bỏ sự nghiệp của mình.
Thế mà anh lại luôn cho rằng, phụ nữ như vậy là lẽ đương nhiên.
Bao hết việc nhà, cũng là chuyện tất yếu.
Thậm chí anh còn vì em vất vả, luộm thuộm trong nhà mà dần thấy em vô vị, rồi cho rằng mình không còn yêu em nữa…”
Trong mắt ông dâng lên hơi nước, giọng lộ rõ hối hận:
“Những ngày em rời đi, anh trằn trọc không ngủ được suốt nhiều đêm.
Nghĩ lại bao chuyện, mới giật mình nhận ra, em đã vì anh làm nhiều đến thế.
Chợt hiểu, hóa ra anh nợ em quá nhiều, phụ em ngần ấy năm.
Anh nên xin lỗi em. Á Vân, em có thể… cho anh thêm một cơ hội để bù đắp không?
Sau này, anh sẽ đối xử với em thật tốt…”
18
Đây là lần đầu tiên ông nói với tôi nhiều như vậy.
Có lẽ cũng là lần đầu thật lòng.
Điều từng là mong mỏi lớn nhất đời tôi, giờ đây khi nghe được, lại chỉ thấy mệt mỏi.
Nghe ông thao thao bất tuyệt, tôi thậm chí còn nghĩ: tại sao ông vẫn chưa dừng lại?
Ông nói sau này sẽ đối xử tốt với tôi.
Nhưng bao nhiêu năm trước, ông cũng từng nói: “Nếu cưới em, anh tất nhiên sẽ đối xử tốt với em.”
Rồi sau đó thì sao? Sau đó thì sao?
Tôi không chịu nổi nữa, dứt khoát ngắt lời:
“Không thể.”
Trái tim đã chết, giống như đóa hoa héo rũ.
Có những việc, chưa bao giờ tồn tại chuyện làm lại từ đầu.
Triệu Ôn Thư vẫn chưa cam lòng:
“Hôm đó anh đến viện dưỡng lão, là để nói lời tạm biệt với Trần Thanh Thanh.
Cũng vì thế, Tiểu Thành mới chịu đi cùng.
Anh nghĩ mình đã trả cho bà ấy ngần ấy năm, cũng coi như đủ rồi.
Sau đó Trần Thanh Thanh lại tìm đến, còn nói đã muốn ly hôn, chi bằng cưới bà ta.
Anh thấy bà ta thật điên rồi, nên cắt đứt thẳng thừng.
Sau này, sau này anh sẽ không còn bất cứ liên quan gì với bà ta nữa.
Á Vân, anh thật sự…”
Tôi không muốn nghe thêm, lạnh lùng cắt ngang:
“Tôi nói đủ rồi! Giữa chúng ta không thể nữa!”
Giọng ông nghẹn lại, khuôn mặt nhăn nhúm đau khổ.
Còn tôi, chỉ thản nhiên chỉ tay ra cửa:
“Ông đi đi.”
Triệu Ôn Thư ôm mặt, đau đớn.
Một lúc sau, ông lại nghẹn ngào mang theo quyết tuyệt:
“Á Vân, anh đã gọi điện cho hai đứa cháu. Chúng nó sắp từ nước ngoài về rồi.”
Tôi sững sờ, khó tin nhìn ông:
“Chỉ để ép tôi và Vãn Linh về nhà, mà ông không tiếc đánh đổi cả tương lai của chúng nó?
Không ngại gọi chúng nó từ nửa vòng trái đất về sao?”
Ông tránh ánh mắt tôi, hai tay siết chặt:
“Á Vân, anh… anh thật sự bất lực quá rồi.
Anh và Tiểu Thành, chỉ mong em và Vãn Linh quay về.”
Đại Bảo và Tiểu Bảo mới tháng trước vừa đồng thời được nhận vào đại học danh tiếng ở nước ngoài, miễn toàn bộ học phí.
Hai đứa là song sinh, là niềm tự hào của tôi và Vãn Linh.
Đáng lẽ ít nhất phải ổn định bên đó hai, ba tháng, rồi mới tính chuyện về thăm.
Vậy mà Triệu Ôn Thư và Triệu Thành, lại chẳng mảy may để tâm.
Trong lòng tôi đầy phẫn nộ và băng giá, với ông, đã hoàn toàn chỉ còn thất vọng:
“Ông đi đi. Tôi và Vãn Linh, vĩnh viễn sẽ không trở về.”
Triệu Ôn Thư như người mất hồn, lảo đảo đi ra cửa.
Tôi ra ngoài gọi Vãn Linh vào.
Nghe thấy giọng Triệu Thành đầy hối hận:
“Tiểu Linh, chúng ta chẳng lẽ… thật sự phải thế này sao?”
Vãn Linh điềm nhiên gật đầu: “Ừ, chính là như vậy.”
Triệu Thành hoang mang nhìn tôi, đôi mắt đỏ hoe:
“Mẹ, mẹ khuyên giúp con với…”
Tôi cắt ngang:
“Từ nay, tôi không còn là mẹ của anh nữa.”