4
Năm mười lăm tuổi, ta cùng mẫu thân và huynh trưởng nương tựa lẫn nhau, vừa gìn giữ gia sản to lớn phụ thân để lại, vừa phải đề phòng đám thân tộc phương Nam vin cớ “chăm nom”, kỳ thực là nhòm ngó tài sản nhà ta mà tìm tới.
Nhưng người tính sao bằng trời tính.
Hôm ấy, mẫu thân ra ngoài đốt đèn cầu siêu cho phụ thân, đột ngột có người tới báo: xe ngựa của mẫu thân mất lái, rơi xuống vực sâu. Người thì được kéo lên rồi, nhưng đã hấp hối, chỉ còn chờ ta đến gặp mặt lần cuối.
Ta hoảng hốt, chưa kịp đợi huynh còn đang ở thư viện, liền xách váy chạy như điên ra ngoài.
Vừa bước qua cổng thành, đã bị một bao bố trùm kín đầu.
— Lũ sói đội lốt người ấy, rốt cuộc vẫn lừa được ta ra khỏi nhà, đưa tới một căn phòng hôi hám, dơ bẩn, định dùng một tên đàn ông hạ tiện để làm nhục ta, rồi vin vào cớ “làm ô danh gia phong”, buộc tội mẫu thân không đủ tư cách chưởng gia.
Huynh khi ấy còn chưa đủ tuổi đội mũ, lại chưa nhập sĩ, đúng là thời cơ tốt để chúng thừa nước đục thả câu.
Trong đêm gió lạnh mưa dầm ấy, chính là Hứa Thu Trì — khi ấy lang bạt khắp nơi, ăn mày kiếm sống — đã cứu ta.
Sấm sét rền vang, ta nhìn thấy nửa khuôn mặt nhuốm máu của chàng khi chàng buông tảng đá xuống.
Tái nhợt, đẹp đến mê người, lộ ra khí chất yêu mị bất thường, hoàn toàn không ăn nhập với bộ dạng rách rưới lấm lem kia.
Nhưng trong mắt ta khi đó, lại như thần nhân giáng thế.
Chàng lên tiếng hỏi ta: “Có hai cái bánh bao không? Loại bằng bột mì trắng.”
Lúc đó ta mới nhận ra, họ là hai người.
Phía sau chàng, có một cái đầu thò ra, đội lá sen, mặt dùng khăn tay che kín.
Không có vết vá, rất sạch sẽ.
Bụng của cả hai cùng lúc vang lên “ọc ọc”.
Ta hoàn hồn, vội vàng nói: “Ta đưa hai người về nhà.”
Nhưng ánh mắt cảnh giác của họ khiến ta khựng lại.
Ta cúi nhìn áo váy gấm vóc trên người, mới sực hiểu.
Đúng lúc Giang Nam vừa trải qua nạn lũ, người dân bỏ xứ đi về phương Bắc không đếm xuể. Không ít gia tộc quyền quý nhân cơ hội đó mà mua nô lệ giá rẻ.
Họ sợ ta cũng là hạng người như vậy.
Ta trầm ngâm một lúc.
Rồi bất chợt nghĩ ra:
“Nhà bên cạnh của ta vốn là của một thư sinh, sau khi đỗ đạt đã được bổ nhiệm đi nơi khác, giờ ngôi nhà đó để trống. Ta trong tay còn chút tiền riêng, hai người cứu mạng ta, ta sẽ mua lại ngôi nhà đó tặng hai người.”
Phụ thân ta trước kia từng làm thương nhân, tuy phần lớn gia sản đã đem đi quyên tặng, nhưng nhà ta vẫn chưa từng thiếu tiền bạc.
Ánh mắt họ sáng lên đôi chút.
Nhưng ngay sau đó, ân nhân cứu mạng ta lại nghiêm giọng nói: “Chỉ cần có chỗ ở là được, không cần tốn thêm ngân lượng.”
Ta muốn nói — sao lại gọi là lãng phí? Người đã cứu mạng ta cơ mà.
Nhưng bụng cô gái kia lại vang lên một tiếng nữa.
Chàng lập tức ngắt lời ta, hỏi: “Chừng nào thì có thể quay về?”
Ta chỉ đành lảo đảo đứng dậy, dẫn hai người cùng ta trở lại thành.
Dọc đường ta hỏi: “Hai người có quan hệ gì? Vì sao lại đi lang thang giữa đêm hôm như vậy?”
Chàng lặng im chốc lát, rồi đáp: “Chúng ta là huynh muội, nạn lũ ở Giang Nam khiến bọn ta cùng đoàn dân chạy nạn đến được vùng ven kinh thành.”
Ta gật đầu.
Từ đầu đến cuối, cô gái kia không nói lấy một lời, chỉ lặng lẽ dựa sát vào người chàng.
“Ta tên Hứa Thu Trì.” Chàng nói.
“Cảm tạ nàng, số bạc đó ta nhất định sẽ hoàn lại.”
Ta cuống quýt muốn nói không cần.
Nhưng giọng chàng chậm rãi, kiên định:
“Ta không phải kẻ mang ơn để đổi lấy báo đáp.”
Về sau, tiếp xúc lâu ngày, ta mới vạch trần được lời nói dối ấy.
Hứa Thu Trì từng là một ăn mày, vì dung mạo quá đẹp mà thường xuyên bị xua đuổi, bị kẻ khác dòm ngó.
Phụ mẫu Tống Diễm ở Giang Nam tuy chỉ có sản nghiệp nhỏ, nhưng thấy hắn mệnh khổ lại thông minh, liền đưa về làm đồng dưỡng tế, bỏ tiền cho hắn học hành.
Chỉ tiếc một trận thiên tai đã cướp đi mạng sống song thân nàng.
Khi ấy, Hứa Thu Trì đang học ở một thư viện trên cao nên thoát nạn, Tống Diễm đến đón chàng cũng may mắn bình an.
Gia sản trong nhà bị cướp sạch, chàng chỉ còn cách mang theo Tống Diễm bắc tiến cầu sinh.
Trên đường, chàng nuốt hết nhục nhã, làm đủ mọi việc chẳng lấy gì làm vẻ vang.
Đánh nhau, tranh đồ ăn với chó hoang.
Tất cả đều vì Tống Diễm có thể ăn no, mặc ấm.
Nhưng trước mặt nàng, chàng vẫn buộc bản thân phải là một quân tử.
“Ta không muốn để nàng cảm thấy… chúng ta là kẻ ăn mày.”
Khi ấy, ta đã nhận ra — Tống Diễm chính là cô bé hàng xóm thuở nhỏ của ta.
Tâm niệm vọng tưởng trong ta, cũng từ đó mà dừng lại.
Bọn họ là phu thê đính ước, không phải huynh muội.
Chỉ là Tống Diễm không muốn thừa nhận mà thôi.
5
Hứa Thu Trì là người nói được làm được. Từ sau khi dọn vào ở, chẳng bao lâu đã tìm được công việc bên ngoài. Bạc kiếm được, chia làm hai phần — một phần dùng để sắm sửa y phục cho Tống Diễm, phần còn lại mỗi ngày đều lặng lẽ đặt trước cửa sổ nhà ta, cách vách qua một bức tường.
Lúc đó chàng vẫn chưa học võ, lần nào trèo tường cũng bám đầy tro bụi.
Tống Diễm dịu dàng nói: “Ca ca muốn tự lực cánh sinh, không muốn sống nhờ người khác施舍.”
Ta im lặng, trông thấy bóng lưng vì gánh bao cát mà khom xuống không nổi, mới nhẹ giọng nói: “Chúng ta làm một cuộc giao dịch đi.”
Chàng ngẩng đầu nhìn ta.
“Ca ca ta tư chất bình thường, họ hàng trong tộc thì hổ rình bên ngoài, chỉ sợ vài năm nữa là định đoạt mất sản nghiệp. Nếu công tử bằng lòng, ta sẽ lo chuyện học hành của chàng, Tống cô nương cũng để nhà họ Diệp ta chăm nom. Nhưng các người phải hứa, nếu công tử sau này đỗ đạt công danh, thì phải vì nhà họ Diệp mà chống lưng trọn đời.”
Chàng suy nghĩ rất lâu, những ngón tay khô nứt cứ siết chặt lấy nhau mấy phen, cuối cùng mới trịnh trọng gật đầu đồng ý.
Từ đó, ta đem chuyện này nói thẳng với mẫu thân và ca ca, mỗi ngày trong nhà đều có người mang cơm đến cho Tống Diễm.
Mẫu thân cảm niệm hai người họ từng cứu mạng ta, đối đãi họ hết mực chu toàn, chẳng những lo chuyện ăn mặc đi lại, mà mỗi dịp lễ tết còn tặng thêm vàng bạc và đồ trang sức cho Tống Diễm.
Hứa Thu Trì cũng rất có chí khí, năm thứ hai nhập học liền thi đỗ tú tài.
Khi ấy, chàng mười chín tuổi.
Ta vốn nghĩ rằng, mọi chuyện đến đây là yên ổn. Cái nhìn thoáng qua trong đêm mưa năm ấy, cứ xem như ân tình kết thúc tại đó.
Mẫu thân cũng đang chuẩn bị chọn mối hôn sự cho ta.
Tuy trong lòng ta vẫn canh cánh, nhưng cũng chẳng buông lời ngăn cản.
Nào ngờ, Tống Diễm ra ngoài một chuyến, gặp Nhiếp chính vương Ninh Xuyên trong thoáng chốc.
Hai người bị thích khách truy sát ở ngoại thành, cứ thế cùng nhau chạy trốn suốt mấy ngày trời.
Khi trở về, Hứa Thu Trì vì không tìm thấy nàng mà gầy rộc đi, sắc mặt tiều tụy.
Còn Tống Diễm — thiếu nữ đang độ xuân thì, trên mặt lại mang theo nụ cười.
Chàng ngây người, sải bước đến gần, nhìn nàng từ trên xuống dưới, ánh mắt dần dần ngấn nước.
“Nàng đi đâu vậy? Ta và người trong phủ Diệp đã tìm khắp nơi cũng không thấy.”
Ánh mắt Tống Diễm lảng tránh.
Hồi lâu sau, ta đang đứng nơi ngưỡng cửa, vâng lời mẫu thân đến xem nàng đã về chưa.
Chỉ nghe nàng nhẹ giọng nói:
“Hứa Thu Trì, thiếp không trách chàng nữa. Từ nay, chúng ta làm huynh muội đi.”
Người đang quay lưng về phía ta, đôi vai cứ thế sụp xuống.
Một lúc sau, giọng chàng run rẩy: “Vì sao?”
Nàng quay mặt đi, như nói lảng sang chuyện khác: “Người đó quyền cao chức trọng, ta muốn có một nhà mẹ đẻ có thế lực.”
Một hồi lâu sau, cây lê trong viện bên bị gió thổi, lá vàng rơi xuống, đậu trên tóc nàng.
Hứa Thu Trì đưa tay gỡ xuống.
Khẽ nói, đầy quyết tâm: “Được.”
Từ đó về sau, ngày đêm đèn sách, buộc tóc lên xà, khổ luyện văn võ, dốc hết tâm huyết vào thi cử, cầu danh.
Cho đến khi chàng ngồi vững trên vị trí Thiếu khanh của Đại Lý Tự.
Dưới sự nâng đỡ của chàng, Tống Diễm cuối cùng cũng như nguyện, thành thân cùng Nhiếp chính vương.
Chàng chính là người yêu Tống Diễm sâu đậm đến như thế.
Mà ta, sau khi tận mắt chứng kiến khoảnh khắc hai người họ dứt khoát cắt đứt, mới ngơ ngẩn nghĩ — có lẽ, rồi cũng sẽ đến lúc chàng phải thành thân.
Người đó… lẽ nào, không thể là ta sao?
6
Hứa Thu Trì từng cho ta hy vọng.
Trước khi Tống Diễm thành thân, ta chưa từng vượt quá ranh giới.
Mãi đến khi nàng xuất giá, ta nhìn gò má ngày một gầy đi của Hứa Thu Trì vì mải học hành và luyện võ, lần đầu lấy hết dũng khí, đứng bên tường, gọi sang viện bên:
“Hôm nay ta tự tay hầm canh ba ba, chàng có muốn nếm thử không?”
Năm ấy, mẫu thân từ chỗ muốn ta ở lại thêm vài năm, dần chuyển sang lo lắng sốt ruột.
Ta mười tám tuổi rồi.
Những cô nương cùng lứa, phần lớn đều đã thành thân, có con.
Ngay cả Tống Diễm — người trước giờ vẫn vì khác biệt thân phận mà chần chừ — nay cũng đã xuất giá.
Mẫu thân cuối cùng cũng nhận ra điều khác thường, ép ta nói thật: có phải đã đem lòng với Hứa Thu Trì?
Ta tránh né mãi, sau cùng vẫn thú nhận.
Không ngờ bà lại rơi lệ.
“Con gái ngoan của mẹ, người ấy gánh trên vai quá nhiều, con đợi được gì từ chàng đây?”
Ta cố chấp, nhiệt thành, cứ không chịu tin.
Đến khi Hứa Thu Trì thực sự trèo tường sang, ngồi xuống uống canh của ta, lòng ta như hoa nở.
Dẫu lời đầu tiên chàng mở miệng là: “Nghe nói nàng và Diễm Diễm từng quen nhau thuở nhỏ, là vào năm nào tháng nào?”
Ta vẫn bật cười đến rưng rưng nước mắt.
Thời buổi này, nữ nhi gả cho người môn đăng hộ đối là chuyện thường. Cả đời được sống cùng người mình yêu, chẳng mấy ai có được.
Ta tưởng mình sẽ là ngoại lệ.
Nhưng ta không nghĩ tới, Hứa Thu Trì lại nguyện vì Tống Diễm mà giữ trọn đời canh giữ.
Lúc nhà ta bị thúc bá trong tộc lén đến gây khó dễ, chàng đang ở nơi xa mấy trăm dặm, đi tìm cho Tống Diễm một đóa kỳ hoa nàng từng mơ thấy, vì nàng khi đó đang mang thai.
Khi ta vì đi xem cửa tiệm mà gặp trận mưa lớn, trở về bị cảm lạnh, nằm liệt giường hơn mười ngày, đèn trong viện chàng chưa từng sáng — bởi chàng thức suốt đêm để an ủi Tống Diễm, người vừa giận dỗi cãi nhau với Ninh Xuyên mà bỏ đi, dẫn đến mất con.
Bao năm quen biết, chàng ngày càng quyền cao chức trọng, không còn là thiếu niên khổ cực kiếm tiền khi xưa nữa.
Số bạc nợ nhà ta, chàng đã trả từ lâu.
Nhưng chưa từng tặng ta bất kỳ món lễ vật nào.
Ta từng nghĩ, là do chàng không hiểu.