9
Tôi đã đạt được mục tiêu của mình — chính thức dọn vào ở nội trú.
Ngay ngày đầu tiên, tôi chủ động đến tìm cô chủ nhiệm nói chuyện.
Cô là một người rất nhiệt tình, rất thương học sinh.
Vừa nhìn thấy mắt tôi sưng đỏ vì khóc, cô liền liên tục hỏi rốt cuộc đã xảy ra chuyện gì.
Tôi kể với cô vài chuyện tôi muốn nói, rồi bày tỏ nỗi khổ vì tư tưởng thiên vị của mẹ.
Kết quả, đúng như tôi dự đoán — hôm sau khi mẹ đến trường đưa tiền cho tôi, cô chủ nhiệm lập tức giữ bà lại, nói chuyện thật lâu.
Mà cô không chỉ là giáo viên chủ nhiệm, còn là bí thư chi bộ của trường.
Thế là, mẹ tôi bị “phổ cập kiến thức về bình đẳng giới” suốt cả một buổi chiều.
Trước khi rời đi, mẹ tôi có mua cho tôi một chiếc áo khoác.
Chỉ là bà không dám nhìn vào mắt tôi, do dự hỏi:
“Có phải… là con cố ý nói với cô chủ nhiệm không?”
Tôi lạnh nhạt đáp:
“Hôm qua cô thấy mắt con đỏ, đoán được đại khái thôi.
Mẹ cũng biết con bị trễ học bao nhiêu lần kỳ trước rồi còn gì.
Thôi, mẹ không cần lo đâu, con sẽ nói với cô, để cô đừng gọi cho mẹ nữa.
Cũng không cần mẹ đưa tiền đâu, con tự nghĩ cách lo liệu.
Thi đại học xong còn có thể xin học bổng, con sẽ không làm phiền mẹ nữa.”
Mẹ tôi nghẹn lại:
“Ninh Ngọc, con nói gì vậy?
Gì mà không làm phiền mẹ nữa?
Mẹ là mẹ con, chẳng lẽ không nên nuôi con ăn học sao?”
Tôi nhìn thẳng vào bà, giọng gắt lên:
“Đúng! Mẹ là mẹ con!
Mẹ biết mình còn có một đứa con là con — vậy sao mẹ có thể chấp nhận, có thể mặc kệ, có thể quen với chuyện cả nhà coi con là gánh nặng, ai cũng có thể dùng lý do đó để đè ép con?
Bây giờ mẹ mới nhớ ra là mẹ con sao?
Giờ mẹ mới nhớ mình có trách nhiệm nuôi dạy con sao?”
“Mẹ… mẹ…”
Mẹ tôi lắp bắp, không nói nên lời.
Tôi không cho bà cơ hội nữa.
Không nhận áo khoác, đẩy nó vào tay bà, rồi rùng mình vì cơn gió lạnh, bước thẳng vào lớp học.
Mẹ đứng chần chừ ở cửa lớp, còn tôi thì chăm chú nhìn lên bảng, không liếc lấy một cái.
Cuối cùng, bà chỉ lặng lẽ đặt chiếc áo khoác lên bậu cửa sổ, rồi lặng lẽ rời đi.
Tôi liếc nhìn chiếc áo ấy trong tầm mắt, trong lòng cảm thấy có chút mỉa mai.
Bởi vì đã gần ba năm, tôi chưa từng được mua quần áo mới.
Chị dâu luôn đưa cho tôi đồ cũ của chị ta mặc rồi, miệng thì nói là “đỡ lãng phí”.
Mọi người trong nhà cũng mặc nhiên coi đó là chuyện đương nhiên.
Tôi có đồ của chị dâu thì không cần đồ mới nữa.
Vì vậy, suốt hai năm qua, tôi toàn mặc đồ trưởng thành hơn tuổi.
Ở trường, bạn bè thường nói tôi ăn mặc không hợp với lứa tuổi.
Bạn thân cũng từng khuyên:
“Cậu nên mua mấy bộ hợp tuổi hơn chút.”
Nhưng tôi thật sự chẳng biết phải giải thích thế nào.
Bởi trong nhà tôi, không khí lúc nào cũng như đang đè ép lấy tôi — rằng nhà đang khó khăn, rằng tôi phải hiểu chuyện, rằng tôi không được đòi hỏi thêm điều gì cả.
Nhưng ngẫm lại — có phải vì tôi mà nhà này mới khó khăn không?
Tôi đi học thì tốn bao nhiêu?
Nhà anh trai, tiền cưới vợ, ba món lễ đen, chi phí nuôi con — không phải đều là tiền sao?
Cũng là con cái trong nhà, tại sao tôi tiêu thì là hoang phí, là không biết điều, còn anh trai tiêu thì ai cũng thấy “hợp lý”?
Một người trưởng thành, không gánh vác gì, lại đẩy hết trách nhiệm lên đầu một học sinh như tôi — thế là đúng à?
Tan học, hai đứa bạn thân trong khu — Tiểu Yến và Tiểu Lan — mang áo khoác vào lớp cho tôi.
Chúng biết hoàn cảnh nhà tôi, nên vừa thấy liền cảm thán:
“Ghê nha! Chị Ngọc của tụi em lên chức rồi đó, địa vị trong nhà tăng mạnh!”
Tôi lập tức nắm tay hai đứa, làm bộ đáng thương:
“Tiểu Ninh có được ngồi vào mâm cơm nhà trọng nam khinh nữ hay không, tất cả phải trông chờ hai vị tỷ tỷ đây rồi!”
“Cái gì mà tỷ với muội!
Chị em chúng ta thì khỏi nói nhiều — một câu thôi:
Có gì, để hai chị lo!”
Tiểu Yến vỗ vai tôi đầy khí thế.
Tiểu Lan cũng siết nắm tay, mắt long lanh như sắp ra trận.
10
Tôi không nhận tiền của mẹ, nhưng không có nghĩa là tôi phải sống khổ sở.
Từ trước đến nay, tôi luôn nằm trong top đầu của lớp — lúc thì đứng nhất, lúc thì nhỉnh một chút xuống nhì.
Toàn khối cũng chỉ duy nhất một lần tôi trượt khỏi top 10.
Mỗi dịp nghỉ hè hay nghỉ lễ, tôi đều âm thầm nhận dạy kèm cho mấy bạn lớp dưới,
tích góp tiền riêng.
Chuyện này, tôi không nói với bất kỳ ai.
Vì tôi không muốn mỗi khi cần chi một khoản cần thiết, lại bị cả nhà soi mói, làm tôi thấy xấu hổ không chịu nổi.
Hơn nữa, vì chị dâu cứ canh chừng tôi suốt, mỗi lần tôi ra ngoài đều phải bịa cớ.
Về đến nhà còn phải nghe chị ta châm chọc móc mỉa.
Tôi đúng là nhẫn nhịn quá giỏi.
Còn chuyện hai đứa bạn thân giúp tôi, thì là thông qua… mẹ của chúng nó.
Hai bác gái ấy vốn rất có cảm tình với tôi.
Tôi thường xuyên giảng bài giúp con họ, nên nhờ vả chuyện nhỏ cũng chẳng có gì quá đáng.
Chỉ đơn giản là… trên đường đi chợ cùng mẹ tôi, họ cố tình lái câu chuyện sang hướng kiểu:
“Nuôi con trai mà nuông chiều quá thì hại cả đời.”
“Có gia đình chỉ chăm chăm lo cho con trai, kết quả về già bị bỏ rơi.”
“Đối xử bất công với con gái thì sớm muộn gì cũng hối hận.”
Mẹ tôi có hơi khó chịu, hỏi:
“Các chị đang bóng gió nhà tôi đấy à?”
Hai bác gái chỉ cười rất tỉnh, đáp lại đầy thâm ý:
“Ơ, chẳng lẽ đúng thế thật?
Không phải đâu nhỉ?
Con gái chị ngoan ngoãn, hiểu chuyện thế cơ mà.
Chị còn thấy không hài lòng thì đúng là quá đáng đấy!”
Một combo đánh thẳng vào tim khiến mẹ tôi… nghẹn họng không nói nên lời.
Kể từ khi tôi dọn vào ở nội trú, mẹ cũng có đến thăm vài lần.
Mỗi lần tôi đều tỏ thái độ rất lạnh nhạt.
Tôi vẫn chưa nhận bất kỳ đồng nào từ bà.
Cuối cùng, bà nóng ruột thật sự.
Xông vào lớp, lật tìm thẻ ăn của tôi rồi nạp thẳng 1.000 tệ.
Bà hỏi tôi:
“Con còn định giận mẹ tới bao giờ?”
Tôi nói:
“Con không giận.
Con chỉ thấy mệt.
Học đã mệt lắm rồi, mà mỗi ngày về nhà lại còn phải gồng mình với bao nhiêu chuyện.
Con cũng cần nghĩ cho tương lai của mình.
Con không giống như anh trai, có người đỡ lưng cho mọi vấp ngã.”
Mẹ tôi chết lặng.
Không ngờ tôi lại có thể nói ra những lời như thế.
Bà định mở miệng nói gì đó.
Nhưng tôi tiếp lời:
“Chẳng lẽ không đúng sao?
Chẳng lẽ con cũng có thể giống anh — chẳng cần cố gắng gì mà vẫn có nhà riêng, chẳng lẽ sau này con lấy chồng, bị chồng đối xử tệ, cũng sẽ có nơi cho con về?
Chẳng lẽ sau này con sinh con, không thể đi làm, cũng sẽ có người nuôi con giúp con?
Hay là nếu con không lấy chồng, sự nghiệp không suôn sẻ, không thuê nổi nhà, cũng sẽ có chỗ cho con nương nhờ?”
Mẹ tôi nổi cáu, ngắt lời:
“Ninh Ngọc, con đang nói cái gì thế?!
Nhà đó chẳng phải là nhà của con sao?!”
Tôi nhìn bà, hỏi lại:
“Mẹ à, là mẹ ngây thơ hay con ngây thơ?
Khi con còn là học sinh, cái nhà đó đã chẳng có chỗ cho con rồi — thì khi con trưởng thành, nó có thể có chỗ cho con sao?”
“Con phải tính toán chi ly thế à?
Coi như không nghe, không thấy được không?
Trước đây con hiểu chuyện lắm mà!
Mẹ còn biết làm gì hơn?
Mẹ gần năm mươi tuổi rồi, mẹ cũng mệt lắm chứ!”
Tôi cắn răng:
“Tại sao mẹ lúc nào cũng nói ‘mẹ làm được gì’?
Lúc nào cũng than thở với con?
Con đã nói rồi mà, con không cần tiền của mẹ nữa — vậy vẫn chưa đủ sao?”
“Mẹ nói con không cần tiền, vậy con ăn gì, uống gì?
Con nhất định phải bướng bỉnh như vậy sao?”
Tôi nhàn nhạt đáp:
“Con đi xin ăn.
Cùng lắm cũng chẳng chết đói được đâu.
Thầy cô, bạn bè thấy con đói cũng không nỡ để mặc.
Dư cơm thừa canh nguội, chắc cũng có người cho con một miếng.
Không thì uống nước máy cũng được.”
“Xin ăn?
Con mấy hôm nay ăn đồ người khác thừa à?
Con không thấy xấu hổ sao?
Lòng tự trọng của con đâu rồi?
Rốt cuộc con bị sao vậy?”
Tôi ngẩng đầu nhìn bà, giọng lạnh đi:
“Thế nào mới gọi là xấu hổ, thế nào mới không?
Ngày nào cũng bị người ta chỉ tay vào mặt, nói con ăn bám, đó không xấu hổ sao?
Ngày nào cũng bị châm chọc, bảo con là gánh nặng của gia đình — đó không nhục nhã à?
Mỗi ngày đều phải sống dưới ánh mắt soi mói, nghe người ta ám chỉ rằng con phải ‘biết ơn’, phải ‘ra trường nhanh để báo đáp cha mẹ’ — đó gọi là có lòng tự trọng sao?
Nếu con đi xin ăn, người ngoài cùng lắm chỉ thấy con đáng thương, họ sẽ muốn giúp trong khả năng của mình, chứ không ai chỉ vào mặt con mà mắng, cũng không bắt con phải ‘báo ân’ cho cả cái nhà.
Ở nhà thì gọi là ăn bám, ra ngoài thì gọi là xin ăn.
Mẹ nói xem, nếu là mẹ, mẹ chọn xin ở đâu?”
“Con… con…”
Mẹ tôi bị tôi nói đến mức sững sờ, bước lùi lại mấy bước, như vừa bị giáng một cú mạnh vào lòng tự tôn.
Đùa à, tôi từng là người viết văn được điểm tuyệt đối đấy.
Chẳng qua trước giờ vẫn chưa rút kiếm ra thôi.
Tôi nhìn bà, thấy ánh mắt né tránh, thấy dáng vẻ vừa hoang mang vừa tuyệt vọng.
Giọng tôi nhẹ đi, nhưng từng chữ đều như rạch thẳng vào không khí:
“Mẹ, mẹ còn nhớ con bao nhiêu tuổi rồi không?
Mẹ có biết con đang ở giai đoạn nào của cuộc đời không?
Mẹ bảo mẹ yêu con, bảo con cũng là con mẹ.
Thế nhưng mỗi lần mẹ mệt, mẹ lại hỏi con ‘mẹ phải làm sao’.
Mẹ bắt con phải hiểu, phải gánh vác cùng mẹ.
Mẹ nói không thể nâng đỡ con như anh, nhưng giờ mẹ lại cùng họ chiếm lấy thời gian, tinh thần và sự tập trung mà con đáng ra phải dành cho việc học sao?”
Mẹ tôi mấp máy môi, muốn nói gì đó để giải thích.
Nhưng tôi đã nhét túi bánh mẹ mua vào tay bà, xoay người bước đi, không ngoảnh lại.