1
Vừa thi xong đại học, mẹ tôi đã không chờ thêm được nữa mà vội vàng đăng ba điều “gia quy” vào group gia đình:
“1. Học phí đại học và sinh hoạt phí tự lo.”
“2. Từ hôm nay, ở nhà phải trả tiền thuê và điện nước.”
“3. Mỗi tháng nộp 1000 tệ sinh hoạt phí.”
Mỗi điều, đều như đang đẩy tôi ra khỏi nhà, từng bước ép tôi rời khỏi nơi gọi là “tổ ấm”.
Tôi đứng giữa cổng trường đông nghẹt người, mà toàn thân lạnh toát.
Kỳ thi quyết định vận mệnh – kỳ thi đại học – vừa mới kết thúc.
Vậy mà mẹ tôi đã không thể chờ nổi mà muốn đuổi tôi đi.
Vừa thấy ba dòng “gia quy”, những anh chị họ vừa bàn tán rôm rả về chuyến du lịch sau kỳ thi lập tức câm nín.
Tay run run, tôi đánh thử một dòng chữ:
“Mẹ ơi, mẹ đang đùa đúng không?”
Mẹ tôi lập tức trả lời trong nhóm:
“Trong nhà không nuôi kẻ vô tích sự.”
“Nếu Triệu Vũ không làm theo, thì cút khỏi nhà mà tự lập.”
“Pháp luật chỉ bắt tao nuôi mày đến 18 tuổi, giờ mày đã trưởng thành, tao không còn nghĩa vụ nữa.”
Mẹ tôi, từ nhỏ đã mạnh mẽ, nhưng kiểu mạnh mẽ ấy rất khó ưa.
Trong số các con của ông bà ngoại, bà là người bị ghét nhất, từ nhỏ đã chịu nhiều thiệt thòi.
Nhưng lớn rồi, bà vẫn không học được cách xử lý các mối quan hệ thân mật.
Gia đình tôi như chiếc bom nổ chậm, không khí lúc nào cũng căng như dây đàn, chỉ cần một tia lửa nhỏ là bùng nổ.
Tôi lại di truyền tính cách bà, nên thường xuyên cãi nhau.
Bà từng nói vô số lần: “Tao chỉ nuôi mày đến 18 tuổi, sau đó thì một xu cũng không cho.”
Tôi chưa từng tin. Tôi tưởng bà chỉ hù dọa.
Không ngờ, bà làm thật.
Cả nhóm gia đình ồn ào lên.
Dù gì thì nhà ai mà chẳng có con đi thi đại học, anh chị họ tôi đều là con cưng trong nhà.
Việc mẹ tôi làm chẳng khác nào tát thẳng vào mặt các bậc phụ huynh thương con cháu trong nhóm.
Cậu cả: “Nó chưa từng ra khỏi nhà một mình, lỡ bị lừa thì sao?”
Cậu hai: “Chị làm thế này không sợ sau này nó hận chị sao?”
Dì cả: “Chị thiếu tiền đến mức đó à? Cả đời có mỗi đứa con, nó không sống tử tế thì chị vui à?”
...
Ngay cả mấy người anh chị họ khi nãy còn im lặng cũng lên tiếng can ngăn:
“Dì ba ơi, Vũ Vũ mới tốt nghiệp cũng cần thời gian giao lưu bạn bè mà.”
“Phải đó, muốn đi làm thì đợi lên đại học rồi tính.”
“Một cô bé mới lớn, lỡ bị bắt nạt hay bị lừa thì biết làm sao?”
Mọi người đều nói việc bắt tôi đi làm ngay lúc này là quá đáng, quá phi lý.
Anh họ thậm chí còn gửi vài tin tức về mấy sinh viên đi làm hè rồi mất tích vào nhóm.
Thế nhưng thái độ mẹ tôi vẫn rất cứng rắn:
“Con gái tôi tôi dạy, không đến lượt các người xen vào.”
“Nó 18 tuổi rồi, tôi 18 tuổi là đã đi làm mấy năm rồi đấy.”
“Hoa trong nhà kính không chịu nổi gió mưa. Tôi đang dạy nó cách sống độc lập.”
Thấy mẹ tôi cứng đầu, cậu cả nổi nóng:
“Chỉ một năm nữa thôi mà chị cũng không nhịn được à?”
Mẹ tôi ngừng một lúc lâu, rồi gõ ra từng chữ lạnh lẽo:
“Chỉ một năm thôi, nên tôi càng phải đuổi nó đi bây giờ. Tốt nhất là đừng bao giờ quay về.”
Không ai nói gì thêm.
Dù sao cũng không phải chuyện trong nhà mình, họ cũng không tiện xen vào nữa.
Tôi nhìn chằm chằm vào chiếc vali trong tay, gửi tin nhắn riêng cho mẹ:
“Mẹ, vali này là sao vậy?”
Mẹ tôi lập tức trả lời:
“Gia quy là để gạt đám người trong nhóm. Còn mày thì tự giác đi làm đi, đừng có lởn vởn ở nhà.”
“Phòng của mày tao dọn rồi, làm phòng đọc sách.”
“Từ giờ chúng ta cắt đứt quan hệ mẹ con.”
Mẹ tôi vẫn luôn càm ràm muốn có một phòng đọc sách.
Nhưng ba tôi thì nói bà bị “bệnh thanh tao”, giả vờ văn nghệ. Hai người vì chuyện đó mà cãi nhau liên miên.
Mẹ tôi nói căn nhà này là của hồi môn, bà muốn sắp xếp sao là quyền của bà.
Ba tôi thì bảo nhà phải có phòng khách, để người thân từ quê lên còn có chỗ ở.
Cãi nhau quá gay gắt, ba tôi chỉ vào tôi và nói:
“Con bé sớm muộn cũng đi lấy chồng, đến lúc đó thì lấy phòng của nó làm phòng đọc sách. Còn phòng khách thì phải giữ lại.”
Phòng của tôi, nhiều nhất là được giữ đến lúc tôi… xuất giá.
Tôi đọc từng dòng mẹ tôi nhắn, trong đầu hiện lên hình ảnh bà vui vẻ dọn phòng, đặt vào đó đủ loại đồ decor yêu thích và cây cảnh xanh mướt.
Giống như đã chịu đựng quá đủ, chỉ đợi kỳ thi kết thúc là lập tức tống khứ tôi đi.
Thậm chí còn "chu đáo" đến mức thu dọn hành lý giúp tôi sẵn sàng.
Còn chủ động cắt đứt quan hệ, dặn tôi đừng bao giờ quay về.
2
Tôi liếc nhìn túi bút trên tay.
Giấy tờ tùy thân đều đầy đủ, còn có mấy trăm tệ mẹ tôi nhét vào buổi sáng trước khi ra khỏi nhà, gọi là "tiền dinh dưỡng".
Vali thì nhét đủ thứ lộn xộn, toàn quần áo vo viên, chắc mẹ tôi cũng vội tống tôi ra khỏi nhà nên chẳng buồn gấp cho ngay ngắn.
Tôi liếc sơ qua, đóng nắp lại, kéo vali đi thẳng về phía bến xe.
Đã không hoan nghênh tôi trở về, thì tôi cũng chẳng cần quay đầu!
Tôi mua chuyến tàu gần nhất, bắt đầu cuộc đời làm thuê của mình.
Trước đây, chuyến đi xa nhất của tôi chỉ là từ nhà đến trung tâm thành phố để dạo phố.
Lần này, chỉ với một cơn bốc đồng và chút gan lì, tôi mua hẳn vé tàu xuôi về phía nam.
Tổng hành trình hơn 2000 cây số, tàu thường mất khoảng 15–20 tiếng, giá vé chỉ hơn 100 tệ.
Nếu đi tàu nhanh thì mất 9 tiếng, giá vé hơn 600 tệ.
Cân nhắc tới lui, cuối cùng tôi chọn mua vé tàu - ghế cứng.
Tôi kéo theo vali, suốt cả chặng đường không dám chợp mắt.
Chỉ cần có ai đi ngang qua, là tim tôi lại thót lên vì cảnh giác.
Trong toa toàn là học sinh đi du lịch, ríu ra ríu rít nói chuyện khiến đầu tôi đau như búa bổ.
Đến tận lúc tàu dừng, đầu tôi vẫn còn ong ong vang vọng.
Suốt quãng đường ấy, Ba mẹ tôi, không ai nhắn cho tôi một tin nào.
3
Mùa hè có rất nhiều xưởng tuyển lao động thời vụ.
Tôi chọn đại một nơi có đãi ngộ tạm được, rồi điền đơn đăng ký.
Sau khi có kết quả kỳ thi đại học, tôi xin nghỉ một ngày đến quán net.
Tại đó, tôi đăng ký nguyện vọng và đổi địa chỉ nhận giấy báo trúng tuyển.
Làm xong mọi việc, tôi tiện tay đăng nhập vào tài khoản QQ đã lâu không dùng.
Vừa vào, tin nhắn hiện lên sáng loá cả màn hình.
Tôi thi không tệ: đứng top 10 lớp, top 100 toàn khối, chọn một trường đại học ở phương Nam.
Cô chủ nhiệm gửi cho tôi hàng loạt tin nhắn, hỏi khi nào tôi quay lại trường để tham dự lễ tốt nghiệp.
Cán bộ lớp cũng nhắn rất nhiều, đều hỏi chuyện buổi lễ ấy.
Lúc này tôi mới sực nhớ, tôi đã đổi số điện thoại, họ không liên lạc được với tôi, đành để lại lời nhắn trên QQ.
Nhưng…tôi liếc nhìn đồng hồ, buổi lễ đã qua từ lâu rồi.
Trong nhóm lớp, các bạn đăng đầy ảnh và video buổi lễ.
Ai nấy đều cười tươi rạng rỡ, cả khung hình tràn đầy tuổi thanh xuân sôi nổi.
Tôi cúi đầu nhìn bộ đồng phục công nhân nhăn nhúm trên người, không biểu cảm tắt hết tin nhắn nhóm.
Tuổi trẻ của tôi, có vẻ như… đã kết thúc sớm hơn người khác.
Giữa mớ tin nhắn chen chúc, tôi thấy một nick QQ lạ hiện lên:
“Vũ Vũ, ba đây, con ổn không?”
“Con đang ở đâu? Sao lại đổi số điện thoại?”
“Mẹ con bệnh rồi, con không về chăm à?”
Thật đấy… hai người này có thể bớt diễn không?
Mẹ đuổi tôi khỏi nhà, chẳng lẽ ba lại không biết?
Giờ gọi tôi về, chẳng qua là người giúp việc bệnh, trong nhà thiếu người lo ăn uống sinh hoạt, nên cần đứa “giúp việc miễn phí” là tôi về thay.
Tôi chẳng trả lời gì, chặn luôn cái QQ ấy.
Nếu mẹ tôi là thùng thuốc súng, thì ba tôi chính là kẻ cầm bật lửa.
Từ nhỏ tới giờ, tôi chưa từng thấy ông đưa lương về nhà.
Lương vừa nhận, ông liền chuyển 2/3 về quê, số còn lại chỉ đủ xài cho bản thân.
Cả trái tim ông, đều dành cho đứa cháu trai của ông ở quê.
Còn đứa con gái ruột như tôi, giống như nhặt từ thùng rác về.
Tôi lặng lẽ tắt QQ, ngồi yên trong quán net rất lâu.
Gia đình tôi – cái nơi gọi là "nguyên sinh" ấy – giống như chiếc cưa răng cưa, cứ kéo qua kéo lại, cào nát cả trái tim tôi.
Còn chưa kịp buồn lâu, điện thoại công xưởng gọi đến:
“Tối nay tăng ca, về gấp.”
Tôi lau mặt, vội rời khỏi quán net.
Có lẽ mẹ tôi nói đúng, sau 18 tuổi, tôi phải tự mình kiếm sống.
Học phí và sinh hoạt phí đại học, còn chưa biết đào đâu ra đây.
4
Biết tin tôi đậu vào một trường đại học danh tiếng, đám công nhân cùng xưởng đều kinh ngạc ra mặt.
Trong giờ ăn trưa, mọi người vừa ăn vừa tám chuyện.
Một cô bạn công nhân cười đùa:
“Tôi mà học giỏi như cô, ba mẹ tôi chắc phải nâng như trứng hứng như hoa ấy chứ!”
“Không lẽ cô là con nhặt về à? Sao lại có người nhà nhẫn tâm thế?”
Tôi cười gượng, trong lòng nhói lên một cái.
Tôi cũng ước mình là con nhặt từ đâu đó về.
Ít nhất như vậy, sẽ không phải thất vọng, không phải đau lòng nhiều như thế.
Nhưng mà…tôi và mẹ giống nhau như khuôn đúc, chẳng cần xét nghiệm ADN cũng biết:
Tôi chính là con ruột của bà.
Một cô công nhân lớn tuổi hơn ngồi gần, vỗ nhẹ vai tôi an ủi:
“Có lẽ mẹ con cũng có nỗi khổ riêng.”
“Con à, dựa vào chính mình cũng tốt. Biết sớm, trưởng thành sớm.”
Mẹ tôi mà có “nỗi khổ” à?
Tôi âm thầm cạn lời trong bụng, nhưng ngoài mặt vẫn bình thản gật đầu.
Có lẽ, tôi đã kìm nén lâu quá rồi.
Chút lời an ủi nhẹ nhàng cũng khiến tôi tự cho mình một cái cớ để buông bỏ oán hận.
Thôi thì cứ coi như… bà ấy có nỗi khổ tâm.
Dựa vào bản thân – cũng không tệ!
Hai tháng làm thêm hè ở đây, tôi có thể kiếm được 8.000 tệ.
Nếu làm tốt, còn có thưởng 2.000, đủ trang trải học phí năm đầu đại học.
Đợi đến khi vào đại học, tôi sẽ kiếm việc làm thêm, lo được sinh hoạt phí.
Nghĩ đến đây, tương lai cũng không còn quá đen tối nữa.
Một chị công nhân có kinh nghiệm còn nói:
“Đại học có học bổng với trợ cấp. Cần thì vay vốn cũng được.”
“Con chị năm nay cũng đi thi, điểm thấp quá, chỉ đậu được trường thường, nhưng chị vẫn thấy vui.”
Chị cười rồi tiếp:
“Càng là đại học tốt, chính sách hỗ trợ càng nhiều.”
“Con trai chị mà được điểm như cô, chị có bán nhà cũng phải nuôi nó học.”
Được đồng nghiệp động viên, tôi cảm thấy niềm tin trong lòng ngày càng mạnh mẽ.
Tôi nhất định… sẽ sống tốt hơn từng ngày.