Cậu thanh niên sững lại một giây, rồi mỉm cười tán thưởng, nhẹ nhàng đặt bảng số xuống.
“Cốc!” – một tiếng búa, tôi thắng.
Sau phiên đấu giá, Cố Ngôn chủ động bước đến, đưa tay ra chào tôi.
“Giáo sư Trần, được gặp bà hôm nay là vinh hạnh lớn của tôi. Tôi tên là Cố Ngôn.
Vừa rồi cạnh tranh với bà, mong bà lượng thứ. Tôi thật sự rất thích bức tranh ấy, không ngờ bà cũng chọn nó.”
“Anh hùng cùng chí hướng mà thôi.” – Tôi bắt tay cậu, cảm thấy rất có thiện cảm.
Cậu nhìn tôi, ánh mắt chân thành:
“Nói thật, hôm nay tôi tới đây, ngoài chuyện quyên góp, chủ yếu là vì muốn gặp bà.
Tôi rất ngưỡng mộ bà, từ lâu rồi.”
Tôi hơi ngạc nhiên.
“Tôi cũng do bà nội nuôi lớn, nên tôi rất hiểu cảm giác của bà.”
“Chỉ là tôi may mắn hơn con trai bà, vì bà nội tuy không học cao, nhưng luôn dạy tôi một điều — là phải biết ơn.
Nếu không có bà, đã chẳng có tôi ngày hôm nay.”
Câu nói ấy khiến tim tôi ấm lên.
Chúng tôi nói rất nhiều, từ hội họa đến đầu tư, từ văn hóa truyền thống đến kinh tế toàn cầu.
Tôi phát hiện, dù còn trẻ, nhưng Cố Ngôn kiến thức rất sâu rộng, tư duy linh hoạt, tam quan ngay thẳng.
Cậu không tò mò về quá khứ của tôi.
Không xem tôi như một “hiện tượng mạng.”
Chỉ đơn giản — tôn trọng tôi.
“Giáo sư Trần, bà giống như một quyển sách dày, đáng để hậu bối chúng tôi học tập.”
“Sau này tôi có thể thường xuyên đến xin bà chỉ dạy chứ?”
“Dĩ nhiên.” – Tôi mỉm cười gật đầu.
Tôi có thể cảm nhận được, cậu thật lòng muốn kết bạn với tôi.
Không vì tiền.
Không vì danh.
Chỉ vì — tôi là Trần Lan.
Cảm giác đó, thật sự rất tuyệt.
Sau khi bị công ty đuổi việc, Giang Vĩ muốn tìm công việc mới, nhưng phát hiện — điều đó căn bản là không thể.
Tất cả những “thành tích huy hoàng” của anh ta đã sớm truyền khắp trong giới.
Không một công ty tử tế nào dám thuê một kẻ “phẩm hạnh bại hoại” đến mức ngay cả mẹ ruột cũng dám lợi dụng.
Cuối cùng, anh ta chỉ có thể đi làm lao động phổ thông — giao đồ ăn, chạy xe công nghệ, thu nhập ít ỏi, mỗi ngày mệt mỏi đến độ như sắp ngã quỵ.
Người đàn ông từng vest thẳng quần nghiêm, bước đi đầy phong độ, nay mặc đồng phục shipper, lầm lũi trong mưa gió, ánh hào quang trên gương mặt đã hoàn toàn bị nỗi mỏi mệt và tê liệt của cuộc sống nghiền nát.
Về phần Lưu Mẫn, cũng chẳng khá hơn.
Sau chuỗi ngày bị kỳ thị, lạnh nhạt, châm chọc ở cơ quan, cô ta cuối cùng chủ động xin nghỉ việc.
Muốn quay lại thương trường, nhưng những năm tháng sống sung sướng đã khiến kỹ năng chuyên môn của cô ta mai một hoàn toàn.
Công việc tốt thì không đủ trình, công việc thấp thì không cam lòng.
Kết cục, cô ta chỉ xin được chân thu ngân ở một siêu thị nhỏ.
Mỗi ngày đứng từ sáng đến tối, cuối tháng nhận được mức lương chưa bằng 1/10 giá cái túi mà cô ta từng mua.
Khoảng cách khổng lồ giữa hiện thực và quá khứ, khiến tính tình Lưu Mẫn ngày càng cáu bẳn, bạo liệt.
Cô ta và Giang Vĩ cãi nhau không còn là mỗi ngày một trận — mà là cãi từng giờ, từng phút.
“Tất cả là tại anh! Nếu không phải anh vô dụng, nịnh mẹ anh không nổi, thì chúng ta có đến nỗi này không?!”
“Tại tôi? Nếu không phải cô với con gái cô khua môi múa mép, mắng mẹ tôi trước mặt, thì làm sao xảy ra chuyện ngày hôm đó? Cô đừng quên, tất cả do hai mẹ con cô chuốc lấy!”
“Giang Vĩ, anh còn là đàn ông không?! Có chuyện gì cũng đổ cho phụ nữ!”
“Cô còn nhớ tôi là đàn ông à? Tôi nai lưng đi làm từ sáng đến khuya, cô thì nằm chỏng chơ cả ngày, cơm không nấu, nhà không quét, còn mặt mũi nói tôi?!”
Cái “gia đình” của họ, giờ đã trở thành một bãi chiến trường.
Bố mẹ Lưu Mẫn cuối cùng cũng không chịu nổi nữa.
Họ hạ tối hậu thư — đuổi hai vợ chồng ra khỏi nhà.
Bất lực, họ đành chuyển đến thuê một căn phòng rẻ mạt dưới tầng hầm, nằm ở khu ven đô.
Ẩm thấp. Tối tăm. Không có ánh mặt trời.
So với căn hộ cao cấp trước đây, nơi mà đứng từ ban công có thể nhìn toàn thành phố, nơi từng được coi là “giấc mơ trong tầm tay” của họ — giờ đây đúng là một trời một vực.
Giang Nhạc ở Đức cũng chẳng khá hơn.
Không còn chu cấp, cô ta đành cày việc chân tay như bao du học sinh nghèo khác — rửa chén ở nhà hàng, thu ngân ở siêu thị — kiếm từng đồng sinh hoạt.
Những công việc tay chân mà cô ta từng khinh thường, giờ đây lại trở thành phao cứu sinh duy nhất.
Không còn quần áo hàng hiệu, không còn nhà hàng sang chảnh, thậm chí mua ly cà phê cũng phải cân nhắc cả buổi.
Từ mây cao rơi xuống bùn đen, cuối cùng cô ta cũng hiểu:
Thứ mà cô từng cho là đương nhiên, thật ra chưa bao giờ là của cô.
Cuộc sống chính là người thầy nghiêm khắc nhất.
Cả ba người họ, đang phải trả giá đắt nhất cho sự ngạo mạn và ngu xuẩn của chính mình.
Cho đến một hôm, sau một trận cãi vã kịch liệt vì tiền, Lưu Mẫn sụp đổ.
Cô ta lao khỏi tầng hầm ngột ngạt ấy, vừa chạy vừa khóc, chạy đến dưới toà nhà “Thế Kỷ Hào Đình” — nơi mà tôi từng sống, và nay đang rao bán.
Căn nhà đã đổi chủ, người mua mới đang cải tạo nội thất.
Lưu Mẫn nhìn thấy những món đồ mình từng nâng niu như châu báu, bị công nhân ném ra ngoài như rác, căn hộ từng được cô ta trang trí từng chi tiết, nay bị đập nát không thương tiếc.
Cô ta phát điên.
Cô ta lao tới, đánh nhau với công nhân, vừa gào vừa khóc:
“Đây là nhà của tôi! Các người không được đụng vào! Đây là nhà của tôi!”
Cuối cùng, cảnh sát phải tới áp giải.
Vì biểu hiện hoảng loạn, mất kiểm soát nghiêm trọng, Lưu Mẫn bị đưa vào bệnh viện tâm thần.
Khi Giang Vĩ đến bệnh viện, thứ đập vào mắt anh ta là một Lưu Mẫn với ánh mắt trống rỗng, miệng sùi bọt mép, nhận không ra chồng.
Bác sĩ nói:
“Cô ấy bị sốc quá nặng, dẫn đến rối loạn tâm thần cấp tính. Có thể hồi phục hay không… phải chờ xem liệu pháp điều trị và vận may.”
Cầm kết quả chẩn đoán trên tay, đứng giữa hành lang bệnh viện trắng toát, Giang Vĩ chỉ thấy trời đất đảo lộn.
Vợ anh, điên rồi.
Cái gọi là ‘nhà’ – cũng tan tành mây khói.
Anh ta bước ra khỏi bệnh viện, trong túi chỉ còn vài đồng lẻ nhàu nát.
Bỗng nhiên, anh ta nhớ tới tôi.
Nhớ tới người mẹ bị anh ta làm tổn thương đến tận xương tuỷ, nhưng vẫn là người cuối cùng mà anh ta có thể bám víu.
Anh lại đứng trước khách sạn nơi tôi ở.
Lần này, không khóc lóc, không quỳ gối,
Chỉ lặng lẽ đứng đó — từ sáng tới đêm, giống một tượng đá.
Khi tôi xuống xe, tôi đã thấy anh ta từ xa.
So với lần trước, anh ta tiều tuỵ hơn nhiều.
Như thể chỉ trong một đêm, già đi cả chục tuổi.
Khi thấy tôi, môi anh ta run run, muốn nói gì đó, nhưng không thốt nổi một chữ.
Trong đôi mắt kia, không còn khẩn cầu, không còn toan tính,
Chỉ còn lại vô tận hối hận và tuyệt vọng.
Tôi nhìn anh ta, trong lòng không gợn sóng.
Tôi bước qua, đi thẳng vào sảnh khách sạn.
“Mẹ…”
Phía sau tôi, là tiếng gọi khản đặc, yếu ớt đến mức gần như không nghe được.
Tôi không dừng bước.
“Lưu Mẫn… điên rồi…”
Chân tôi khựng lại.
Chỉ là… một chút thôi.
Rồi tôi bước tiếp.
Không quay đầu.
Không dừng lại.
Không nói gì cả.
Phía sau, chỉ còn lại tiếng khóc nghẹn ngào, đầy tuyệt vọng của anh ta.
Tiếng khóc ấy, như tiếng gào thét của một con thú bị thương trong đêm đông lạnh lẽo.
Nhưng tôi biết, tất cả những điều đó, đã chẳng còn liên quan đến tôi nữa.
13
Tin Lưu Mẫn phát điên, cũng không gợi lên trong tôi bất kỳ cảm xúc gì quá lớn.
Tôi chỉ nhờ luật sư Trương Hán, lấy danh nghĩa một nhà hảo tâm giấu tên, chuyển vào tài khoản viện phí của cô ta một khoản tiền.
Không nhiều, nhưng đủ để cô ta duy trì điều trị trong một khoảng thời gian.
Coi như, tôi đã làm tròn trách nhiệm cuối cùng của một người từng là mẹ chồng.
Còn Giang Vĩ?
Tôi không quan tâm nữa.
Cuộc đời anh ta, phải do chính anh ta chịu trách nhiệm.
Căn tứ hợp viện của tôi, cuối cùng cũng về lại tay tôi.
Đơn vị nước ngoài đã thuê suốt hai mươi năm qua rất hợp tác, chủ động trả lại mặt bằng, thậm chí còn trùng tu lại toàn bộ sân vườn như một lời cảm ơn và đền bù cho quãng thời gian sử dụng.
Khi tôi một lần nữa đẩy cánh cổng gỗ son đỏ sau hai mươi năm, nước mắt suýt nữa trào ra.
Trong sân, cây lựu năm xưa tôi và chồng cùng trồng giờ đã tán rộng sum suê, quả sai trĩu trịt.
Mọi thứ… vẫn còn nguyên như trong ký ức.
Đây, mới là nhà thật sự của tôi.
Tôi chuyển ra khỏi khách sạn, chính thức dọn về sống trong tứ hợp viện.
Lâm Chấn Thanh, Cố Ngôn, cùng những người bạn cũ đều đến mừng tôi về nhà mới. Căn sân nhỏ yên tĩnh phút chốc trở nên náo nhiệt rộn ràng.
Mọi người cùng nhau uống trà, chuyện trò, ánh nắng xuyên qua tán lựu, in thành những vệt sáng lấp lánh trên nền sân lát gạch xanh rêu.
Tôi ngồi giữa bạn bè – những người thật lòng yêu quý tôi, cảm nhận được một thứ ấm áp lâu rồi mới có lại: gọi là gia đình.
Tôi nghĩ, cuộc đời mình, chắc sẽ cứ thế bình yên trôi đi.
Cho đến ngày hôm đó, tôi nhận được một cuộc gọi từ Đức.
Là Giang Nhạc gọi.
Giọng con bé không còn kiêu căng hay chán nản như xưa nữa, chỉ còn lại mệt mỏi và sợ hãi thấu xương.
“Bà… bà nội…”
Nó dè dặt gọi tôi.
“Có chuyện gì?” – tôi hỏi, giọng điềm đạm.
“Con… con nghe nói mẹ con… mẹ con thật sự… như vậy sao?”
Tôi nhẹ nhàng đáp:
“Phải, là thật.”
Đầu dây bên kia truyền đến tiếng khóc bị kìm nén run rẩy.
Nó khóc rất lâu, rồi nấc nghẹn:
“Bà nội… con muốn về nước… nhưng… con không có tiền mua vé…”
Tôi im lặng.
“Bà nội, xin bà… con chỉ xin lần này thôi, chỉ một lần cuối cùng… con muốn về thăm mẹ… ba con thì… ba cũng mặc kệ con rồi…”
Nó nói rằng, từ khi biết mẹ phát bệnh, Giang Vĩ hoàn toàn thay đổi.
Không gọi, không nhắn tin, mỗi lần nó gọi về chỉ nhận được câu lạnh tanh:
“Tao hết tiền rồi, đừng tìm tao nữa.”
Có vẻ như, Giang Vĩ đã chuyển hết nỗi hận với vợ… sang con gái.
Cô tiểu công chúa từng được cưng chiều trong tay, giờ trở thành đứa trẻ không nơi nương tựa.
“Bà nội… con biết con sai rồi, con thật sự biết sai rồi…”
“Con rửa chén trong nhà hàng, bị người ta mắng, bị coi thường… con mới biết ngày xưa sống sướng cỡ nào… mới biết bà vì con đã trả giá bao nhiêu…”
“Con không nên mắng bà… con là súc sinh, là đồ vong ân bội nghĩa…”
Lời hối lỗi của nó, nghe có vẻ thành khẩn.
Có lẽ, những đòn roi của cuộc sống, thật sự đã khiến nó trưởng thành.
Tôi khẽ thở dài trong lòng.
Dù sao… nó cũng là đứa cháu duy nhất tôi nuôi từ nhỏ.
“Gửi số tài khoản cho bà.”
Tôi nói.
“Cảm… cảm ơn bà nội! Cảm ơn bà nội!” – Giang Nhạc xúc động tới mức nói không thành câu.
Tôi chuyển cho nó một khoản tiền, đủ mua vé về nước và dọn dẹp một số việc còn lại ở Đức.
Một tuần sau, Giang Nhạc trở về.
Tôi cho quản gia Lý ra sân bay đón.
Khi đứng trước cổng tứ hợp viện, tôi suýt không nhận ra nó.
Nó gầy trơ xương, da dẻ sạm đen, nhăn nheo, mặc chiếc áo thun cũ kỹ bạc màu, chân mang đôi giày thể thao rẻ tiền.
Hình ảnh búp bê quý tộc ngày xưa đã tan biến hoàn toàn.
Nó đứng ở cổng, ánh mắt hoang mang, ngập ngừng.
“Bà nội…” – nó cúi đầu, không dám nhìn tôi.
“Vào đi.” – tôi nói nhẹ.
Tôi dẫn nó vào phòng khách dành riêng cho khách trọ lại, bảo nó đi tắm rửa trước.
Một lúc sau, nó bước ra.
Tôi đã đặt sẵn một bát canh sườn nóng hổi trên bàn trà trong phòng khách.
Nó nhìn bát canh, mắt đỏ hoe.
“Bà nội…”
“Uống đi.” – tôi đẩy bát canh về phía nó. – “Không phải con nói quen ăn salad bên Đức rồi sao?”
Câu nói ấy, mang theo một chút châm biếm.
Giang Nhạc mặt lập tức tái mét.
Nó cúi đầu, nước mắt rơi lộp bộp vào bát canh nóng hổi.
“Xin lỗi… bà nội… xin lỗi bà…”
Vừa khóc, nó vừa múc canh bằng thìa, từng muỗng từng muỗng húp lấy húp để như thể đã nhịn đói rất lâu.
Tôi nhìn dáng vẻ nó ăn ngấu nghiến, trong lòng ngổn ngang trăm mối.
Đứa trẻ này… đúng là đã nếm đủ khổ cực.
Ăn xong, tôi đưa nó đến bệnh viện.
Trong phòng bệnh của bệnh viện tâm thần, nó gặp lại Lưu Mẫn.